Η νέα γενιά της αρχιτεκτονικής GCN (1.1) κάνει λοιπόν την εμφάνισή της μέσα από τον πυρήνα Hawaii , ο οποίος εκπροσωπείται από 2 εκδόσεις, με ελάχιστες διαφορές μεταξύ τους. Συγκεκριμένα έχουμε τις κάρτες Radeon 290X και Radeon 290, με τις μεταξύ τους διαφορές να είναι πολύ μικρές, έχοντας ωστόσο σχετικά μεγάλη διαφορά κόστους. Η πρόταση της Sapphire που έχουμε στα χέρια μας βασίζεται στην «αδύναμη» έκδοση, κοστίζοντας γύρω στα €400.
Η νέα αρχιτεκτονική έχει αρκετές αλλαγές σε σχέση με το παρελθόν και τη σειρά HD7000, καθώς έχουμε πολύ περισσότερες stream processors και αντίστοιχα texture units, αλλά και περσσότερες ROPs. Ο ελεγκτής μνήμης είναι επίσης ανανεωμένος και έχει εύρος 512bit, με αποτέλεσμα η εκάστοτε κάρτα να έρχεται με 4GB μνήμης, πάντα τύπου DDR3. Επιπλέον, η νέα κάρτα υποστηρίζει τη τεχνολογία TrueAudio που επιτρέπει σε developers να αξιοποιήσουν το hardware acceleration σε επίπεδο ήχο, ενώ προφανώς είναι συμβατή και με το Mantle API (όπως άλλωστε όλες οι κάρτες με AMD GPU των τελευταίων χρόνων), το οποίο περιμένουμε σύντομα να δούμε σε δράση μέσω του Battlefield 4.
Όσον αφορά τώρα σε συχνότητες ρολογιού, εδώ τα πράγματα είναι αρκετά διαφορετικά σε σχέση με το παρελθόν. Η AMD έχει επιλέξει μια τελείως διαφορετική προσέγγιση όσον αφορά στο πως και σε ποιες συχνότητες λειτουργεί ο πυρήνας μιας κάρτας. Η βασική συχνότητα λειτουργίας μιας Radeon 290 είναι τα 662Mhz και το boost clock φτάνει στα 947Mhz. Τι σημαίνει αυτό; Ότι εφόσον η κάρτα βρίσκεται σε συγκεκριμένα όρια θερμότητας, ο πυρήνας θα λειτουργεί στα 947MHz, ωστόσο όσο η κατανάλωση ανεβαίνει τα αντίστοιχα επίπεδα θερμότητας αυξάνονται, τότε η συχνότητα λειτουργίας θα μειώνεται. Το όριο που έχει θέσει η AMD όσον αφορά στη θερμοκρασία είναι οι 93 βαθμοί Κελσίου και στο σημείο αυτό αρχίζουν τα προβλήματα. Στην παρακάτω εικόνα φαίνεται η συγκεκριμένη τιμή, με την κάρτα να προσπαθεί να τη συντηρήσει με κάθε τρόπο, αυξάνοντας την ταχύτητα περιστροφής του ανεμιστήρα.
Όταν ο πυρήνας φτάσει στη συγκεκριμένη θερμοκρασία, η κάρτα αρχίζει να κάνει διάφορους υπολογισμούς και εφόσον οι απαιτήσεις από το εκάστοτε παιχνίδι είναι τέτοιες ώστε να υπάρχει τάση για αύξηση της θερμοκρασίας περαιτέρω και εφόσον το σύστημα ψύξης δεν επαρκεί, τότε αναγκαστικά μειώνεται η συχνότητα λειτουργίας του πυρήνα. Αυτό προφανώς γίνεται δυναμικά μέσα σε χιλιοστά του δευτερολέπτου, με την ελάχιστη συχνότητα που μπορεί να φτάσει ο πυρήνας να είναι τα 662MHz. Προφανώς, όσο μειώνεται η συχνότητα μειώνεται και η απόδοση, κάτι που άλλες φορές μπορεί να γίνει αντιληπτό και άλλες όχι. Εμείς κάναμε κάποιες δοκιμές τρέχοντας το Metro: Last Light σε διάστημα 10 λεπτών και καταγράψαμε τη διακύμανση της συχνότητας, η οποία φαίνεται στο διάγραμμα που ακολουθεί. Είναι φανερό ότι σε ένα μεγάλο κομμάτι, στο μέσο του χρονικού διαστήματος, η συχνότητα μειώνεται αρκετά φτάνοντας ακόμα και κοντά στα 890Mhz.
Στην προκειμένη περίπτωση, οι δοκιμές έγιναν με την κάρτα τοποθετημένη σε κλειστό PC, το οποίο όμως χρησιμοποιεί υδρόψυξη για τον επεξεργαστή και έχει αρκετούς ανεμιστήρες, όντας γενικά αρκετά ψυχρό στο εσωτερικό του. Στην περίπτωση που κάποιος τοποθετήσει την κάρτα σε ένα άλλο υπολογιστή με κακό cable management και εσωτερικό σύστημα ψύξης, είναι πολύ πιθανό (η κάρτα) να μειώσει ακόμα περισσότερο τη συχνότητα λειτουργίας του πυρήνα και για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα. Και εδώ ερχόμαστε στην ιδια τη κάρτα, η οποία έρχεται σε όμορφη συσκευασία η οποία περιλαμβάνει μικρά εγχειρίδια χρήση, κάποιους μετατροπείς ρεύματος καθώς και καλώδιο HDMI.
Η ίδια η κάρτα είναι βασισμένη σε αυτήν που παρουσίασε η AMD και βασίζεται στο σύστημα ψύξης της τελευταίας γενιάς. Στο πάνω μέρος της κάρτας βρίσκουμε διακόπτη, του οποίου η λειτουργία είναι να επιτρέπει την εναλλαγή μεταξύ των δυο BIOS που διαθέτει. Και τα δυο έχουν ενσωματωμένα τις ίδιες ακριβώς ρυθμίσεις, ωστόσο προσφέρεται η δυνατότητα στο χρήστη να πειραματιστεί ευκολότερα, αφού ακόμα και αν φλασάρει ένα μονταρισμένο BIOS και αυτό δε λειτουργεί, πάντα μπορεί να πατήσει το κουμπί και να εκκινήσει τον υπολογιστή με το δεύτερο. Όσον αφορά τώρα στις εξόδους γραφικών, συναντάμε συνολικά τέσσερις: 2xDVI, 1xHDMI και 1xDisplay Port, ενώ από πλευράς τροφοδοσίας, απαιτεί ένα 8pin βύσμα και ένα 6pin. Από εκεί και πέρα, η κάρτα έχει το ίδιο μήκος με τη reference HD7970, ωστόσο δεν έχει καθόλου την υποδοχή για τη σύνδεση με δεύτερη κάρτα, αφού το Crossfire πλέον γίνεται σε hardware επίπεδο μέσω του ίδιου του PCI-Express interface. Κάτι τέτοιο λύνει οριστικά το πρόβλημα του frame pacing που μάστιζε για αρκετό καιρό τις προτάσεις της AMD.
Όσον αφορά στο σύστημα ψύξης της κάρτας, αυτό όπως είπαμε είναι το reference της AMD και αποτελεί το κύριο μειονέκτημα της κάρτας. Από τη μια δεν επαρκεί για να κρατήσει χαμηλά τις θερμοκρασίες λειτουργίας του πυρήνα και από την άλλη είναι εξαιρετικά θορυβώδες. Ειδικά μάλιστα όταν φτάσουν στο όριο των 93 βαθμών κελσίου, η ταχύτητα περιστροφής του ανεμιστήρα αυξάνεται ολοένα και περισσότερο με αποτέλεσμα ο υπολογιστής να κάνει… σαν τρένο και η χρήση headset από πλευράς gamer να είναι απαραίτητη. Και αυτά με τον ανεμιστήρα να είναι προ-ρυθμισμένος στο 47% της μέγιστης τιμής. Αν δε θέλουμε να έχουμε τις μειώσεις συχνότητας λειτουργίας, τότε πρέπει να αυξήσουμε τη συχνότητα περιστροφής του ανεμιστήρα μέσα από το driver (ο οποίος είναι αρκετά αλλαγμένος και δε δίνει δυνατότητα ελέγχου συχνότητας αλλά μόνο ποσοστιαία αύξηση της μέγιστης τιμής), με τον παραγόμενο θόρυβο να είναι ακόμα μεγαλύτερος.
Οι μετρήσεις μας
Η Sapphire R9 290 τοποθετήθηκε σε motherboard Gigabyte 970A-UD3 με επεξεργαστή AMD FX-8320 χρονισμένο στα 4,5GHz και 4GB μνήμης DDR3 στα 1600MHz και τα παιχνίδια που χρησιμοποιούμε είναι τα Sleeping Dogs, BioShock Infinite, Hitman Absolution, Metro: Last Light, Tomb Raider, Total War: Rome II μαζί με το νέο 3D Mark. Οι μετρήσεις μας αφορούν σε δυο αναλύσεις, την τυπική 1920x1080 και την ιδιαίτερα απαιτητική 2560x1440, ενώ σχεδόν σε όλα τα παιχνίδια έχουμε μετρήσεις από δυο σετ ρυθμίσεων ποιότητας. Για λόγους σύγκρισης, στα διαγράμματα που ακολοθούν συμπεριλαμβάνουμε μετρήσεις από τις Sapphire HD7970 Vapor-X (1000Mhz GPU/1500MHz μνήμη), Sapphire R9 280X Toxic και τη GeForce GTX 780Ti με 3 GB μνήμης.3D Mark
Ξεκινάμε με το 3D Mark, το οποίο είναι αρκετά απαιτητικό. Η R9 290 δείχνει τα δόντια της, καθώς κερδίζει κατά κράτος τις προτάσεις προηγούμενης γενιάς, όντας αρκετά ταχύτερη ακόμα και από την overclocked 280X. Προφανώς, υστερεί έναντι της πανάκριβης 780Ti, όμως η διαφορά δεν είναι τόσο μεγάλη και σίγουρα δε δικαιολογείται από τη διαφορά τιμής.
Metro Last Light
Το Metro Last Light είναι από τα πλέον απαιτητικά παιχνίδια για υπολογιστές. Η R9 290 καταφέρενει ξεπερνάει το όριο των 60fps σε ανάλυση Full HD με όλα τα εφέ στο μέγιστο, προσφέροντας κορυφαία εμπειρία gaming. Ανεβάζοντας ανάλυση, η απόδοση της κάρτας πέφτει αρκετά αν και εξακολουθεί να προσφέρει εξαιρετικά playable frame rates και αρκετή διαφορά από τις άλλες προτάσεις της AMD, ωστόσο η 780Ti για ακόμα μια φορά βρίσκεται μπροστά, πάλι με σχετικά μικρή διαφορά.
Tomb Raider
Όλες οι κάρτες μπορούν να παίξουν χωρίς πρόβλημα το Tomb Raider με όλα τα εφέ στο μέγιστο όταν η ανάλυση είναι η τυπική 1080p. Βλέπουμε αρκετά υψηλά frame rate και στη ρύθμιση Ultimate όπου είναι ενεργοποιημένο το TressFX, με την 780Ti πάντως να βρίσκεται αρκετά μπροστά από τις υπόλοιπες προτάσεις.
Πηγαίνοντας τώρα σε ανάλυση 2560x1440, τα πράγματα δυσκολεύουν για τη πρόταση της Sapphire, με το frame rate να πέφτει σημαντικά, αλλά τη διαφορά να παραμένει έναντι των δυο άλλων προτάσεων με GPU AMD Τα 60fps είναι πάντως εφικτά (με το παραπάνω) εφόσον απενεργοποιήσουμε το TressFX, ρύθμιση που είναι και η μοναδική διαφορά μεταξύ Ultra και Ultimate. Μόνο η 780Ti έχει τα 60fps με όλα στο max και σε αυτή την υπερυψηλή ανάλυση.
BioShock Infinite
Γινόμαστε κουραστικοί γράφοντας τα ίδια και τα ίδια, αλλά και στο BioShock Infinite η R9 290 βρίσκεται ελαφρώς μπροστά από τις άλλες δυο κάρτες, καταφέρνοντας από τη μια πολύ άνετο gaming σε ανάλυση Full HD και να κοντράρει στα ίσια την 780Ti από την άλλη. Όπως και να έχει, όλες οι προτάσεις που έχουμε στο διάγραμμα παίζουν μια χαρά το παιχνίδι σε ανάλυση 1080p έχοντας 60fps.
Ανεβάζοντας την ανάλυση σε 2560x1440, η Toxic 290 έχει πολύ άνετα τη ρύθμιση Ultra, ενώ και με όλα στο μέγιστο απέχει απειροελάχιστα από τα 60fps και γενικά κάποιος μπορεί ακόμα και με μια κάρτα να παίξει χωρίς πρόβλημα το παιχνίδι. Όμως η διαφορά με την 780Ti παραμένει μεγάλη με τη πολύ ακριβότερη πρόταση της Nvidia να είναι σημαντικά ταχύτερη.
Sleeping Dogs
Η ρύθμιση Extreme που προσφέρει το Sleeping Dogs είναι overkill, καθώς χρησιμοποιείται AntiAliasing (high SSAA) παρέα με High FXAA. Ακόμα και έτσι πάντως, η R9 290 ξεπερνάει τα 60fps, όντας σημαντικά ταχύτερη από όλες τις άλλες λύσεις. Το Sleeping Dogs φαίνεται να μη αρέσκεται ιδιαίτερα στην πρόταση της Nvidia, καθώς η καρτα δε μπορεί να αποδώσει τα αναμενόμενα. Ίσως είναι θέμα driver ίσως κάτι άλλο, πάντως η 780Ti δεν καταφέρνει να ξεχωρίσει.
Ανεβάζοντας ανάλυση, μόνο σε ρύθμιση High μπορούμε να πούμε ότι η R9 290 προσφέρει επαρκή ισχύ, καθως το frame rate κόβεται στη μέση βάζοντας ρύθμιση Extreme. Αν και η διαφορά με την 780 Ti φαίνεται τεράστια στη ρύθμιση High, στη ρύθμιση Extreme μειώνεται πάρα πολύ αν και πάλι, έστω και ελάχιστα, βρίσκουμε την R9 290 να είναι ταχύτερη.
Hitman Absolution
Το Hitman Absolution είναι από τα πλέον απαιτητικά παιχνίδια τόσο από πλευράς GPU όσο και από πλευράς CPU και -δυστυχώς- στην περίπτωσή μας ο FX-8320 της AMD, ακόμα και χρονισμένος στα 4.5Ghz, καθυστερεί τις κάρτες, γι' αυτό η διαφορά μεταξύ των καρτών δεν είναι τόσο μεγάλη. Σε ρυθμιση High μάλιστα η R9 290 βρίσκεται πίσω από τις άλλες δυο προτάσεις της AMD, λόγω κάποιου bug του driver μάλλον, ενώ η 780Ti δεν τα πηγαίνει καθόλου καλά.
Παρατηρώντας τις μετρήσεις σε ανάλυση 2560x1440, μπορείτε να δείτε ότι οι επιδόσεις των καρτών με ρύθμιση High είναι παρόμοιες με αυτές σε Ultra και ανάλυση Full HD. Η ρύθμιση Ultra ρίχνει αρκετά το frame rate όμως αν κάποιος θέλει να παίζει με 30fps, μπορεί να το κάνει με την R9 290 (και την 780Ti).
Total War: Rome II
Κλείνουμε με το Total War: Rome ΙΙ, στο οποίο καταλήγουμε στα ίδια συμπεράσματα όπως και σε όλα τα άλλα παιχνίδια. Νίκη της R9 290 έναντι των προτάσεων με AMD GPU, με την 780Ti για ακόμα μια φορά να μην αρέσκεται στην ανάλυση 1080p.
Και στην υπερ-υψηλή ανάλυση των 2560x1440 pixel, παρατηρούμε τις ίδιες διαφορές, με την R9 290 να βρίσκεται στη κορυφή, αλλά ουσιαστκά το frame rate να είναι χαμηλό -κυρίως- στη ρυθμίση Extreme. Η 780Ti καταφέρνει να ξεπεράσει για πολύ λίγο την R9 290 μόνο στη μέγιστη ρύθμιση Extreme.
Συμπεράσματα
Φτάνοντας στο τέλος της παρουσίασης, καταλήγουμε στο συμπέρασμα πως η Sapphire R9 290 είναι μια πολύ γρήγορη κάρτα. Χάρη στη νέα αρχιτεκτονική καταφέρνει να κερδίσει κατά κράτος ακόμα και overclocked εκδόσεις καρτών με το R9 280X και να αποτελεί μια άριστη λύση για gaming σε υπερυψηλές αναλύσεις. Δυστυχώς όμως, το συγκεκριμένο μοντέλο είναι πολύ δύσκολο να το προτείνουμε. Ναι μεν προσφέρει άριστη εμπειρία gaming, όμως τόσο ο μεγάλος παραγόμενος θόρυβος όσο και έκλυση μεγάλων ποσών θερμότητας είναι παράγοντες που μπορούν να αλλάξουν ριζικά την απόδοση της κάρτας. Αν κάποιος τη βάλει σε ένα στριμωγμένο σύστημα με κακό σύστημα εξαερισμού και πολλές παραπλήσιες πηγές θερμότητας, η απόδοσή της θα μειωθεί κατακόρυφα, λόγω της μείωσης της συχνότητας λειτουργίας των ρολογιών, ενώ και το cooler θα αρχίσει να κάνει πολύ θόρυβο για να κρατήσει τη θερμοκρασία μέσα στα επιτρεπτά όρια.
Όσοι θέλουν να πάνε σε μια λύση με την R9 290 (ή και το R9 290X) GPU, καλό είναι να αποφύγουν την πρώτη γενιά που χρησιμοποιούν reference ψύκτρες. Ήδη η Sapphire έχει παρουσιάσει προτάσεις που βασίζονται στο cooler που είδαμε στην R9 280X Toxic και σύμφωνα με τις πρώτες μετρήσεις, η κάρτα μπορεί να κρατήσει σταθερά τα ρολόγια στη μέγιστη τιμή, δέχεται αρκετό overclocking και κάνει ελάχιστο θόρυβο. Βέβαια δε ξέρουν πότε και αν θα έρθει στην Ελλάδα, ενώ και όσοι θέλουν και μπορούν να ψωνίσουν από το εξωτερικό, πρέπει να ξέρουν ότι το κόστος είναι αυξημένο. Μια άλλη λύση είναι όσοι έχουν όρεξη και γνώση, να αλλάξουν το σύστημα ψύξης με κάποιο third-party, τα οποία όμως είναι πολύ μεγάλα καταλαμβάνοντας τρεις θέσεις PCI-E. Από εκεί και πέρα, όσοι έχουν ήδη κάποια HD7970 προηγούμενης γενιάς, δύσκολα θα πάρουν την απόφαση για αναβάθμιση, καθώς οι διαφορές σε επιδόσεις δεν είναι τόσο μεγάλες, ειδικά σε ανάλυση 1080p. Όσοι όμως έχουν διάθεση να παίξουν σε ανάλυση 2560x1440 ή ακόμα και 4K, τότε το R9 290 GPU είναι μια καλή και οικονομική πρόταση, απλά στη συγκεκριμένη υλοποίηση έχει τους περιορισμούς που αναφέραμε.
Για την καλύτερη εμπειρία σου θα θέλαμε να σε παρακαλέσουμε να το απενεργοποιήσεις κατά την πλοήγησή σου στο site μας ή να προσθέσεις το enternity.gr στις εξαιρέσεις του Ad Blocker.
Με εκτίμηση, Η ομάδα του Enternity