Οι Pandaren, οι πρωταγωνιστές του νέου expansion του World of Warcraft, θέτουν το εξής φιλοσοφικό ερώτημα: «Γιατί αξίζει να μάχεται κανείς;». Στην εποχή του free-to-play και του buy-to-play, το κοινό των MMORPG αναρωτιέται: «Γιατί αξίζει να πληρώνει κανείς συνδρομή;». Το Mists of Pandaria, περισσότερο από κάθε προηγούμενη επέκταση του 9ετούς πλέον κυρίαρχου της Blizzard στην κατηγορία, οφείλει να αποδείξει ότι αξίζει όχι μόνο τον χρόνο των παικτών, αλλά και τα χρήματά τους, σε μία εποχή που το επιχειρηματικό μοντέλο της συνδρομής τείνει να εξαφανιστεί και κυκλοφορίες όπως το Guild Wars 2 επαναπροσδιορίζουν τόσο τις προσδοκίες του κοινού, όσο και μέρος της φιλοσοφίας των μηχανισμών των online RPG. Το αν τα καταφέρνει ή όχι δεν μπορεί να απαντηθεί μονολεκτικά, όμως αυτό που μπορούμε να πούμε ήδη από τον πρόλογο είναι ότι αξίζει τον κόπο να ταξιδέψει κανείς πέρα από την ομίχλη, στις νότιες παρυφές του Azeroth, στην μυστική ήπειρο της Pandaria.
Εκεί θα βρει ένα ευφάνταστο και καλοφτιαγμένο αμάλγαμα αρχαίων κινεζικών επιρροών, που ξεκινάει από την γεωμορφολογική υφή και το ηχόχρωμα της Pandaria και εκτείνεται μέχρι την ιδιοσυγκρασία των φιλειρηνικών και χαριτωμένων, αλλά ικανότατων στη μάχη κατοίκων της. Μετά τα κατακερματισμένα zones του Cataclysm, ο παίκτης θα βρεθεί και πάλι μπροστά σε έναν πραγματικά νέο κόσμο και είναι η πρώτη φορά που μία νέα περιοχή στο σύμπαν του World of Warcraft χαρακτηρίζεται από συγκεκριμένη πολιτισμική ταυτότητα από κάθε άποψη και όχι μόνο σε αισθητικό επίπεδο. Μοναστήρια Shaolin, κλιμακωτοί ορυζώνες, δάση από μπαμπού, ακόμη και το Σινικό Τείχος κάνουν την εμφάνισή τους και συνδυαζόμενα με τις παραδοσιακές κινεζικές επιρροές στο soundtrack προσφέρουν μία μαγευτική εικόνα, που μόνο οι ικανότατοι world builders της Blizzard θα μπορούσαν να υλοποιήσουν με τέτοια αρτιότητα και πάντα σε αρμονία με το χαρακτηριστικό art direction του World of Warcraft. Η αναγκαστική περιπλάνηση χωρίς ιπτάμενα mounts μέχρι το μέγιστο level εξασφαλίζει τον πρωταγωνιστικό ρόλο της εξερεύνησης και επιτρέπει στον παίκτη να απολαύσει τον σχεδιασμό του κόσμου. Μάλιστα, ακόμη και οι ίδιοι οι Pandaren θα σας προτρέψουν να χαλαρώσετε και να μην ολοκληρώνετε το ένα quest μετά το άλλο με ψυχωμένη βιασύνη και ο σχεδιασμός του κόσμου είναι σε θέση να υποστηρίξει κάτι τέτοιο, παρέχοντας κίνητρα για αυθόρμητες εξερευνητικές εξορμήσεις σπάνιου ψηφιακού κάλλους, με highlight την ανάβαση στο “Mount Neverest”. Η ήπειρος της Pandaria όμως δεν περιλαμβάνει μόνο όμορφα τοπία.
Ο παίκτης που θα ξεστρατίσει από την πεπατημένη θα ανταμειφθεί περισσότερο από κάθε άλλη φορά, με την ανακάλυψη σπάνιων elite εχθρών (η νίκη επί των οποίων αποφέρει μοναδικό loot), νέων battle pets (βλέπε παρακάτω), θησαυρών της Pandaria που μπορούν να πουληθούν σε vendors έναντι ικανοποιητικού αντιτίμου, επιγραφών με lore του παιχνιδιού που προσδίδουν ακόμη πιο πλούσιο υπόβαθρο στον κόσμο του παιχνιδιού και άλλα πολλά, που καθιστούν την Pandaria την πλουσιότερη σε περιεχόμενο ήπειρο του World of Warcraft. Το κεντρικό theme του Mists of Pandaria δεν είναι η ανάγκη εξουδετέρωσης ενός κοινού, παντοδύναμου εχθρού, αλλά οι επιπτώσεις της σύγκρουσης Horde και Alliance σε μία γη όπου τα αρνητικά συναισθήματα λαμβάνουν υλική υπόσταση, μέσω των πανίσχυρων οντοτήτων “Sha”. Πρόκειται για ένα υπόβαθρο που αποδίδει επιτυχημένα την αίσθηση του ταξιδιώτη σε μία μακρινή γη, δίνοντας στην γραφή και τα μικρο-σενάρια των quest του παιχνιδιού μία ξεχωριστή ποιότητα και γλαφυρότητα που καθιστούν την διαδικασία ανάγνωσης των κειμένων που τα συνοδεύουν πιο ευχάριστη σε σχέση με πριν. Θα συναντήσετε πολλές προσωπικές ιστορίες των κατοίκων της Pandaria, διάφορες έξυπνες αναφορές σε άλλα παιχνίδια ή την pop κουλτούρα, έξυπνο χιούμορ, αλλά και τις κλασικές διασώσεις επικής κλίμακας, όλα εμποτισμένα με διάφορες κινεζικές ιστορικές αναφορές και φιλοσοφικούς στοχασμούς πάνω στη φύση των ανθρώπινων συναισθημάτων, που προσδίδουν επιπλέον ενδιαφέρον στα δρώμενα για όσους επιζητούν την πλήρη εμπειρία ενός MMORPG και δεν εστιάζουν αποκλειστικά και μόνο στους μηχανισμούς gameplay.
Το χιούμορ διαποτίζει το παιχνίδι σε όλο του το εύρος, όπως μπορεί να μαντέψει κανείς και από την επιλογή ανθρωπόμορφων panda ως νέου race, όμως πρόκειται για έξυπνο και λεπτό χιούμορ, που δεν υποβαθμίζει την όλη εμπειρία, όπως είχαν φοβηθεί αρκετοί ότι θα συνέβαινε. Επιτυγχάνεται έτσι το εξής ευχάριστο παράδοξο: το πιο ώριμο expansion του WoW σε επίπεδο storytelling έχει στο εξώφυλλό του ένα «χαριτωμένο» panda και όχι έναν δράκο, έναν undead βασιλιά ή έναν δαίμονα. Η ανανέωση αυτή στον τομέα του lore όμως δεν συμβαδίζει με αντίστοιχα βήματα και στον σχεδιασμό των quest, τα οποία στην συντριπτική πλειοψηφία τους βασίζονται στην κλασική φόρμουλα «σκοτώστε x αριθμό πλασμάτων». Μάλιστα, στα quest όπου απαιτείται η οικειοποίηση ενός αντικειμένου ως drop μετά από εξουδετέρωση αρκετών πλασμάτων, παρατηρούμε αρκετά χαμηλό drop rate, κάτι που δεν συνέβαινε με τα αμέσως προηγούμενα expansions. Εξαίρεση στα παραπάνω αποτελούν τα quest όπου ο παίκτης αναλαμβάνει το ρόλο ενός άλλου χαρακτήρα, μέσω ενός απλού interface που θυμίζει τον τρόπο χειρισμού οχημάτων στο WoW. Το phasing, που έκανε την ελπιδοφόρα εμφάνισή του στο Wrath of the Lich King, φιλοδοξώντας να αποτυπώσει τις ενέργειες του παίκτη στον κόσμο, εδώ εμφανίζεται σε πιο ισορροπημένες δόσεις, δίνοντας στους παίκτες την δυνατότητα να δουν ο ένας τον άλλο, ακόμη κι αν βρίσκονται σε διαφορετικές φάσεις της εξέλιξης ενός quest chain.
Συνήθως, τα τελευταία στάδια του phasing οδηγούν στη δημιουργία ενός νέου quest hub με κανονικά quest και τέλος οδηγούμαστε σε ένα σύνολο από daily quest, τα οποία είναι μεν προαιρετικά, αλλά με αρκετά καλές ανταμοιβές ώστε να θεωρηθούν απαραίτητα για όσους είναι μέλη ανταγωνιστικών raid guilds. Ευτυχώς, η διαδικασία απόκτησης reputation με τα διάφορα factions έχει εμπλουτιστεί με διάφορες ξεχωριστές πινελιές, όπως η καλλιέργεια καρπών σε φάρμα και η χρήση ενός απλού συστήματος κοινωνικής αλληλεπίδρασης. Παράλληλα, έχουν αφαιρεθεί εντελώς τα group quest ώστε να μην αποτελούν τροχοπέδη στην πρόοδο των μοναχικών παικτών.
Η μεγάλη ελπίδα για το quest design του World of Warcraft είναι τα λεγόμενα “Scenarios”, ένας συνδυασμός group quest και instance, όπου μέχρι και τρεις παίκτες ανεξαρτήτως ρόλου μπορούν να συμμετάσχουν σε σκηνοθετημένα events με εντυπωσιακή εξέλιξη και αρκετά καλές ανταμοιβές. Αν και ξεκίνησαν διστακτικά, τα scenarios σταδιακά έχουν αποκτήσει κεντρικό ρόλο στο παιχνίδι, λόγω της αποτελεσματικής ενσωμάτωσης του storytelling στα τεκταινόμενα και της γενικότερης ευελιξίας που παρέχει ο σχεδιασμός τους και αποτελούν όαση στην γενικότερη μετριότητα που χαρακτηρίζει τον τομέα των quest. Η εκτεταμένη χρήση τους στα πλαίσια του patch 5.2 δείχνει ότι πρόκειται για μηχανισμό που πρόκειται να χρησιμοποιηθεί ακόμη περισσότερο στο μέλλον, ενώ ήδη η Blizzard ανακοίνωσε ότι δεν θα υπάρξουν νέα 5-man dungeons μέχρι το τέλος του Mists of Pandaria, παρά μόνο νέα scenarios.
Πριν από όλα αυτά όμως, το πρώτο πράγμα που θα κάνει όποιος μπει για πρώτη φορά στο παιχνίδι, θα είναι να τσεκάρει τα νέα talents που είναι διαθέσιμα για κάθε class. Πρόκειται για μία ιεροτελεστία που λαμβάνει χώρα σε κάθε νέο expansion και καταλαμβάνει μεγάλο μέρος από τις πρώτες ώρες ενασχόλησης του παίκτη, σε μία προσπάθειά του να καταλήξει στο καταλληλότερο talent build για το ρόλο του. Το ίδιο ισχύει και με το Pandaria, όμως δεν υπάρχει πλέον talent tree. Η Blizzard αποφάσισε να προχωρήσει σε αντικατάσταση της δενδροειδούς δομής των talents με ένα απλό σύστημα επιλογής ενός talent από τρία ανά 15 levels. Μοιάζει σαν φρικτή απλοποίηση, αλλά δεν είναι έτσι ακριβώς. Η επίσημη δικαιολόγηση από την Blizzard είναι ότι ήθελε να αφαιρέσει τα βαρετά talents τύπου «Αύξηση της πιθανότητας για critical strike κατά 1/2/3/4/5%», κάτι που έκανε, ενσωματώνοντας τα εν λόγω talents ως passive, ανάλογα με την επιλογή ρόλου του χαρακτήρα (Damage, Tanking, Healing). Το πρόβλημα δεν είναι τόσο ο μικρός αριθμός των talents (επιλογή 6 από 18 συνολικά), αλλά η όχι και τόσο μελετημένη οργάνωση και διαβάθμισή τους. Η αντιστοίχιση των talents στα ανάλογα levels δεν είναι κλιμακούμενη, ενώ η επιλογή ανάμεσα σε μερικές τριάδες είναι προφανής. Μεμονωμένα, πολλά από τα νέα talents είναι όντως ενδιαφέροντα και εντυπωσιακά, ενώ τα rotations έχουν αποκτήσει περισσότερες επιλογές, αλλά έχουν απλοποιηθεί ελαφρώς, αφού σε πολλές περιπτώσεις έχει αφαιρεθεί η αλληλεξάρτηση ανάμεσα σε κάποιες κινήσεις. Τα glyphs, από την άλλη, έχουν μειωθεί, αλλά πολλά από αυτά έχουν αποκτήσει ισχύ talents, ενώ τα minor glyphs είναι πλέον καθαρά διακοσμητικού χαρακτήρα, με αρκετές διασκεδαστικές υλοποιήσεις, όπως η δυνατότητα μετατροπής του Aquatic Form του Druid σε όρκα.
Το όλο πολιτισμικό σκηνικό που χαρακτηρίζει την Pandaria ευνοεί την ένταξη ενός τύπου χαρακτήρα με κινήσεις βασισμένες σε αρχαίες πολεμικές τέχνες. Πράγματι, ο Monk είναι το νέο class του παιχνιδιού και συνοδεύεται από την παραδοσιακή εισαγωγή των 10 level στην δική τους αρχική περιοχή, που περιλαμβάνει κάθε είδους οπτική και λεκτική αναφορά στην κουλτούρα των Shaolin μοναχών. Αν και έχουν κατηγορηθεί ως «Rogues με healing», οι Monks παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της κινητικότητάς τους, που τους κάνει να θυμίζουν χαρακτήρες από console action games με κινήσεις όπως το roll και του μοναδικού τρόπου που πραγματοποιούν το healing. Στο PvP πάντως έχουν εκνευρίσει πολύ κόσμο, κυρίως λόγω της ικανότητάς τους στο disarming και της γενικότερης εύνοιας που φυσιολογικά απολαμβάνει ένα νεοεισερχόμενο class. Σε ό,τι αφορά το PvE κομμάτι του Mists of Pandaria εκτός των quest, επιστρέφει ανανεωμένη και καθιερώνεται πλέον η δυνατότητα συμμετοχής σε raid μέσω της τοποθέτησης σε τυχαίο γκρουπ παικτών, η οποία πρωτοεμφανίστηκε στα τελευταίο patch του Cataclysm, ως προάγγελος του τι θα ακολουθήσει. Στην περίπτωση αυτή οι αναμετρήσεις είναι ευκολότερες και πιο απλές σε επίπεδο μηχανισμών και αποφέρουν χαμηλότερης ποιότητας αντικείμενα, όμως δίνουν την ευκαιρία σε όλους όσους έχουν στοιχειωδώς καλό εξοπλισμό να συμμετάσχουν σε ένα raid 10 ή 25 παικτών χωρίς τις δεσμεύσεις που απαιτούνταν παλαιότερα και χωρίς την ανάγκη συμμετοχής σε σταθερό γκρουπ.
Πρόκειται για το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα της φιλοσοφίας «μαζικής συμμετοχικότητας» (νέος όρος!) της Blizzard, που έχει ως πυρήνα του την ευκολία πρόσβασης στο σύνολο του περιεχομένου του παιχνιδιού ακόμη και σε περιστασιακούς παίκτες, σε αντίθεση με το παρελθόν, όπου μόνο το 1% της player base έβλεπε το endgame. Πράγματι, ο σκοπός του Raid Finder επιτυγχάνεται, αφού η πρόσβαση σε καλό pre-raid gear είναι πιο εύκολη από ποτέ κι έτσι όλοι σχεδόν μπορούν να γευθούν τη χαρά του raiding. Ωστόσο, όπως αναμενόταν άλλωστε, η ευκολία των αναμετρήσεων στα πλαίσια του Raid Finder έχει διαβρώσει την εμπειρία του raiding, λόγω της συμμετοχής πολλών χρηστών που δεν κατέχουν τους μηχανισμούς των αναμετρήσεων, του ρόλου και του character class τους. Έντονο είναι και το φαινόμενο των AFK (Away From Keyboard) παικτών, που απλώς παρίστανται στις αναμετρήσεις για να μαζέψουν αντικείμενα και Valor Points με τον μικρότερο δυνατό κόπο. Γενικά, τα Valor Points πλέον προκύπτουν από παντού, στην κυριολεξία. Αν και αυτό υποδεικνύει και πάλι προσαρμογή στις ανάγκες περιστασιακών παικτών, έχουν αυξηθεί αντίστοιχα και οι τρόποι με τους οποίους μπορεί να ξοδέψει κανείς τα Valor Points, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα τις αναβαθμίσεις του gear, που είναι απαραίτητες για τους ανταγωνιστικούς παίκτες.
Τα dungeons 5 παικτών έχουν μικρότερο μέγεθος και λιγότερα trash mobs, ώστε να ολοκληρώνονται γρηγορότερα από τους παίκτες, όμως οι αναμετρήσεις με τα bosses είναι σε γενικές γραμμές πιο καλοσχεδιασμένες και ευφάνταστες σε σχέση με πριν. Το τελευταίο ισχύει και για τα raids, με αναμετρήσεις που απαιτούν συντονισμό που πλησιάζει τα όρια της κωμωδίας slapstick, όπως στην περίπτωση που το γκρουπ πρέπει να κινηθεί μαζικά σε ευθεία γραμμή για να αποφύγει μία θανατηφόρα ακτίνα. Γενικά τα raids του Pandaria έχουν αποκτήσει καλή φήμη, με αποκορύφωμα το Throne of Thunder που εισήχθη με το patch 5.2 και θεωρείται από πολλούς ίσως το καλύτερο μετά το εκπληκτικό Ulduar του Wrath of the Lich King.
Οι κατηγορίες πολλών παικτών πάντως ότι το περιεχόμενο είναι γενικότερα εύκολο δεν ισχύουν για όλο το φάσμα του παιχνιδιού, αφού τα Heroic modes παραμένουν για όσους επιζητούν την πρόκληση και την δυσκολία, ενώ έχουν προστεθεί και τα Challenges, στα πλαίσια των οποίων οι παίκτες προσπαθούν να ολοκληρώσουν ένα dungeon όσο πιο γρήγορα μπορούν με normalized gear. Σίγουρα ο διαμοιρασμός epic εξοπλισμού σε όλους έχει αφαιρέσει την αίσθηση δέους που προκαλούνταν παλιά από τη θέαση ενός παίκτη με full epic raid gear, όμως η πρόκληση υπάρχει για όσους την επιζητούν. Η διαφορά και μία από τις βασικές αιτίες που κρύβονται πίσω από τις σχετικές αντιδράσεις είναι ότι πλέον ο hardcore παίκτης δεν αποτελεί αντικείμενο θαυμασμού όσο στο παρελθόν. Πράγματι η Blizzard δείχνει να ευνοεί τους περιστασιακούς παίκτες με πολλές από τις πρόσφατες τροποποιήσεις, όμως αν οι παραπονούμενοι hardcore παίκτες εστιάσουν στο διαθέσιμο περιεχόμενο, το οποίο πλέον πλησιάζει τα επίπεδα της υπερπροσφοράς, δεν θα βρούνε πολλούς λόγους για να απογοητευθούν. Για τους οπαδούς των… Pokemon, υπάρχουν τα Pet Battles, μάχες με τα μικρότερα πλάσματα του παιχνιδιού, που πλέον δεν διαθέτουν μόνο διακοσμητικό ρόλο, αλλά μπορούν να αποτελέσουν μέρος της συλλογής του παίκτη και να αναμετρηθούν με άλλα pets σε απλοϊκές, αλλά προσεγμένες turn-based μάχες. Πρόκειται για ένα φαινομενικά άσχετο χαρακτηριστικό, το οποίο ωστόσο έχει ήδη βρει μεγάλο κοινό στους κύκλους των παικτών που ασχολούνταν με περιφερειακές ασχολίες ως τώρα.
Η αναζήτηση critters για μάχη διατρέχει όλες τις ηπείρους του παιχνιδιού και συντελείται στα πλαίσια ενός τεράστιου quest chain, αλλά και με απλά ταξίδια του παίκτη προς διάφορες τοποθεσίες. Πρόκειται για ένα ακόμη κίνητρο για εξερεύνηση του κόσμου του Azeroth, τα οφέλη του οποίου επεκτείνονται και στους παίκτες που δεν ενδιαφέρονται να λάβουν μέρος, αφού πλέον είναι πιο εύκολο να βρεθούν άτομα για παλιά raids, λόγω της ενσωμάτωσης σπάνιων battle pets στο loot table πολλών παλαιών raid bosses. Ο τομέας του PvP (Player vs Player) είναι από τους λιγότερο ανανεωμένους στο Mists of Pandaria, αν και αυτό πρόκειται να αλλάξει με την έλευση του Patch 5.3. Έχουν προστεθεί δύο νέα battlegrounds, το Temple of Kotmogu και το Silvershard Mine, τα οποία είναι καλοσχεδιασμένα και δεν προβαίνουν σε απλή ανακύκλωση παλαιότερων μηχανισμών, όπως είχε συμβεί στο Cataclysm. Στην περίπτωση του Temple of Kotmogu έχουμε τέσσερα orbs που καλούνται να κρατήσουν επάνω τους οι παίκτες, αυξάνοντας έτσι το ποσοστό ζημιάς που δέχονται. Ανάλογα με τη θέση τους στο χώρο κερδίζουν κάποιον αριθμό πόντων όταν είναι φορείς: στις άκρες λιγότερους, στο κέντρο περισσότερους. Καταλαβαίνετε ότι πρόκειται για έναν σχεδιασμό που ευνοεί το «ξύλο» και όχι την στρατηγική, κάτι που οι παίκτες επιζητούσαν, αν κρίνουμε από την συμπεριφορά τους και στα πιο στρατηγικής φύσεως battlegrounds. Σε αυτή την κατηγορία εντάσσεται και το Silvershard Mine, στο οποίο οι παίκτες συνοδεύουν βαγόνια με πρώτες ύλες, κερδίζοντας πόντους κάθε φορά που αυτά φτάνουν στον προορισμό τους.
Σε συγκεκριμένες διασταυρώσεις όμως μπορεί να γίνει αλλαγή πορείας του βαγονιού από τους παίκτες με τη χρήση ενός διακόπτη, οπότε υπάρχουν περιθώρια για εφαρμογή τακτικών που μπορούν να φέρουν την ανατροπή. Σε ό,τι αφορά το διαχρονικό ζήτημα της ισορροπίας ανάμεσα στα classes στο PvP, δεν υπάρχει κάποιου είδους συνταρακτική εξέλιξη προς το καλύτερο. Τόσα χρόνια μετά, εξακολουθούν να υπάρχουν overpowered classes, τα οποία λίγο μετά «νερφάρονται» χωρίς έλεος και ο φαύλος κύκλος συνεχίζεται. Το νέο PvP στατιστικό, το PvP Power, που αυξάνει τη ζημιά που προκαλείται σε άλλους παίκτες, έχει ως σκοπό του την περαιτέρω διαφοροποίηση του PvP gear, όμως έχει οδηγήσει σε αρκετά φαινόμενα burst damage, τα οποία αυξάνουν το χάσμα ανάμεσα σε παίκτες με καλό και κακό gear και πρόκειται να καταπολεμηθούν στο patch 5.3 με την ποσοστιαία μείωση της αξίας του. Η επόμενη μεγάλη αλλαγή που έρχεται είναι η μετατροπή του Resilience σε passive στατιστικό για όλους τους παίκτες, ασχέτως gear, μία τολμηρή κίνηση με συνέπειες που θα μπορέσουμε να κρίνουμε μόνο αφού περάσει ένα σεβαστό χρονικό διάστημα υλοποίησής της. Κατά τα άλλα, ισχύει ό,τι και στους υπόλοιπους τομείς: περισσότερες επιλογές από ποτέ, καλύτερη οργάνωση διαθέσιμων δραστηριοτήτων από κάθε άλλη φορά και ώθηση στους περιστασιακούς παίκτες, κυρίως μέσω της δυνατότητας απόκτησης PvP όπλων μέσω απλών Honor Points.
Επί της ουσίας όμως, το πιο σημαντικό νέο στοιχείο του Mists of Pandaria είναι η ανανεωμένη πολιτική της Blizzard σε ό,τι αφορά την υποστήριξη του expansion με νέο περιεχόμενο. Πράγματι, σε μικρό χρονικό διάστημα από την κυκλοφορία του έχουν κάνει ήδη την εμφάνισή τους δύο μεγάλα patch, τα οποία έχουν προσθέσει στο παιχνίδι όχι μόνο νέα quest και raid, αλλά και νέα χαρακτηριστικά. Οι εποχές όπου περιμέναμε μέχρι και 8 μήνες για νέο περιεχόμενο έχουν παρέλθει ανεπιστρεπτί, αφού τα patch τώρα τείνουν να εμφανίζονται ανά τρίμηνο, με το τρίτο από αυτά να αναμένεται μέσα στις επόμενες εβδομάδες.
To patch 5.1: Landfall, δεν περιλάμβανε νέο raid περιεχόμενο, αλλά εισήγαγε μία σειρά από quest που εστιάζουν στην αντιπαλότητα Horde και Alliance και οδήγησε σε αναβίωση του World PvP, με αναβαθμίσιμες βάσεις που οι παίκτες θα πρέπει να υπερασπιστούν ή να καταλάβουν αντίστοιχα. Το πιο αξιοσημείωτο νέο χαρακτηριστικό του Landfall όμως είναι το Brawler’s Guild, μία non-instanced PvE αρένα που επιτρέπει στους παίκτες να αναμετρηθούν solo με ολοένα αυξανόμενης δυσκολίας PvE bosses και περιλαμβάνει μια σειρά από δύσκολες και πραγματικά ευφάνταστες αναμετρήσεις, οι οποίες είναι προφανές ότι δημιουργήθηκαν με γνώμονα την διασκέδαση και τον χαβαλέ από τους encounter designers της Blizzard.
Το Patch 5.2: Throne of Thunder, από την άλλη, εισήγαγε ένα νέο quest hub, το ατμοσφαιρικό Isle of Thunder, όπου οι παίκτες μπορούν να ολοκληρώσουν μία σειρά από αποστολές για το σχετικό faction που αντιστοιχεί σε Horde και Alliance. Τα quest που απαιτούνται ώστε να αποκτηθεί πρόσβαση στο νέο raid που αναφέραμε και προηγουμένως, το Throne of Thunder, ανήκουν όλα στην κατηγορία των Scenarios και οδηγούν σε solo μάχες με PvE bosses με πολλά hit points και ποικιλία μηχανισμών. Εξ ορισμού είναι πιο ατμοσφαιρικά και καλά σκηνοθετημένα από τα απλά quest, ενώ πολλά από αυτά ξεφεύγουν από την λογική της απλής εξουδετέρωσης εχθρών, περιλαμβάνοντας εξουδετερώσεις συστημάτων συναγερμού από αέρος, stealth παρεισφρήσεις και πολλά άλλα, που δείχνουν το μέλλον του questing στο World of Warcraft. Αφού ολοκληρωθεί το πρώτο στάδιο των quest chains, οι παίκτες καταλαμβάνουν το νησί και ξεκλειδώνουν νέα σειρά αποστολών, που εστιάζουν τόσο στο PvE, όσο και στο PvP, ενώ σταδιακά εμφανίζονται νέα τμήματα του νησιού, που με τη σειρά τους παρέχουν πρόσβαση σε ακόμη περισσότερο νέο περιεχόμενο, που περιλαμβάνει μυστικά δωμάτια θησαυρού, νέα outdoor raid bosses και πολλά άλλα. Το ίδιο το raid του Throne of Thunder, τελικό boss του οποίου είναι ο πανίσχυρος παλιός αυτοκράτορας της Pandaria, ο Lei-Shen, είναι επικό από κάθε άποψη, με δύσκολες και πολύπλοκες αναμετρήσεις και συνολική ποιότητα που, όπως προαναφέρθηκε, έχει οδηγήσει αρκετούς παίκτες στο να το συγκρίνουν με το Ulduar, ίσως επειδή περιλαμβάνει και αυτό ένα ακόμη Heroic-only boss που είναι πραγματικά δύσκολο, τον πανίσχυρο Titan keeper Ra-Den.
Επιπλέον, για όσους προτιμούν την… κηπουρική, η φάρμα που μέχρι τώρα μπορούσε να καλλιεργηθεί μόνο στα πλαίσια κάποιων daily quest, μπορεί να έρθει στην κατοχή των exalted με το σχετικό faction παικτών, λειτουργώντας σαν προσωπικό Inn και σαν hub για αποδοχή work orders από άλλα faction, η ολοκλήρωση των οποίων οδηγεί σε αύξηση του reputation μαζί τους. Μία ακόμη αλλαγή, που αφορά στο PvP αυτή τη φορά, αφορά στην αύξηση του επιπέδου των low level παικτών στα battlegrounds στα οποία συμμετέχουν παίκτες που βρίσκονται κάτω από level 90. Μοιάζει σαν κάτι σχετικά ασήμαντο, όμως πρόκειται για μία τροποποίηση που βελτιώνει το PvP για 89 ολόκληρα levels. Η βελτίωση του PvP είναι ο βασικός στόχος του επόμενου patch, του 5.3: Escalation και η Blizzard ελπίζει να πετύχει κάτι τέτοιο με την προαναφερθείσα μετατροπή του Resilience σε παθητικό στατιστικό για όλους, αλλά και με την υποχρέωση των παικτών να διαλέξουν τον ρόλο τους πριν την είσοδό τους στο εκάστοτε battleground, ώστε η σύνθεση των ομάδων να είναι όσο το δυνατόν πιο ισορροπημένη, χωρίς μεγάλη διαφορά στον αριθμό των healers. Σε επίπεδο PvE, θα ξεκινήσουν τα προκαταρκτικά quest που θα οδηγήσουν στην τελική επιδρομή στην Orgrimmar για την βίαιη καθαίρεση του Garrosh Hellscream από την εξουσία. Επιπλέον, θα προστεθεί ένα νέο battleground, μία νέα arena, τέσσερα νέα scenarios, heroic scenarios με βελτιωμένο loot και πολλά άλλα νέα στοιχεία που θα μπορέσουμε να δούμε και να κρίνουμε μόνο μετά την κυκλοφορία του patch.
Στον τεχνικό τομέα, δεν υπάρχει κάποιο χτυπητό νέο χαρακτηριστικό, όπως η ανανεωμένη απεικόνιση του νερού στο Cataclysm. Ωστόσο, τα γραφικά θα σας φανούν καλύτερα από πριν, όχι μόνο στην ήπειρο της Pandaria, με τα εκπληκτικά τοπία και το ενισχυμένο animation των Pandaren και των νέων εχθρών, αλλά γενικότερα. Υπεύθυνη για αυτή την εντύπωση είναι η έντονη βελτίωση του συστήματος φωτισμού, που προσδίδει στον κόσμο του Azeroth μια ιδιαίτερα ελκυστική υφή και δίνει την αίσθηση του καινούριου ακόμη και στις παλιές περιοχές. Το γεγονός αυτό πάντως δεν αναιρεί ότι τα μοντέλα χαρακτήρων των παλαιότερων φυλών χρειάζονται ανανέωση άμεσα, κάτι που τονίζεται περισσότερο από κάθε άλλη φορά με την πλαστικότητα του animation των Pandaren και τη λεπτομέρεια των μοντέλων τους.
Τελικά, η απάντηση στο αρχικό ερώτημα είναι καταφατική. Πράγματι, αξίζει να πληρώσει κανείς συνδρομή για το World of Warcraft: Mists of Pandaria, ειδικά μετά τα πρώτα μεγάλα content patches που εμπλουτίζουν το ήδη επαρκές περιεχόμενό του ακόμη περισσότερο. Ωστόσο, στην πορεία προκύπτει και ένα δεύτερο ερώτημα: «Για πόσο»; Η απάντηση εδώ σίγουρα δεν είναι ίδια για όλους, αλλά οι εποχές που ο πάλαι πότε κυρίαρχος της Blizzard έμοιαζε άφθαρτος έχουν παρέλθει και οι πρόσφατες πτώσεις στον αριθμό των συνδρομητών δείχνουν ότι 9 χρόνια είναι πολλά και χρειάζονται πιο τολμηρές αλλαγές για τη συνέχεια, τόσο σε επίπεδο περιεχομένου, όσο και σε επίπεδο τιμολογιακής πολιτικής…
Συνδρομή μπορεί να αξίζει να πληρώνεις, αλλά όχι 13 ευρώ. Μετά απο 9 χρόνια να παραμένει σταθερά εκεί είναι unacceptable. Με μία συνδρομή με ταβάνι τα 7 ευρώ το συζητάμε.
Συμφωνώ απόλυτα. Είναι απόλυτα δυσνόητο το γεγονός ότι μετά από τόσο καιρό (που τα έξοδα έχουν βγει) να παίζει σταθερή τιμή στη συνδρομή...
Έτσι ακριβώς είναι, εξ ου και το τελευταίο σχόλιό μου περί ανάγκης αλλαγής της τιμολογιακής πολιτικής. Ακόμη κι αν δεν υπήρχε κρίση στη μέση, η διατήρηση της ίδιας τιμής για τόσον καιρό είναι λάθος. Παύλο δεν ξέρω κατά πόσο τα έξοδα έχουν βγει, γιατί ένα MMO τέτοιας κλίμακας έχει μεγάλο κόστος συντήρησης, λόγω τεράστιου αριθμού servers και προσωπικού. Αλλά μία μείωση περίπου στη μισή τιμή θα δημιουργούσε τις προϋποθέσεις ώστε να σταματήσουν έστω οι διακοπές των συνδρομών. Πιθανή μετατροπή σε free to play θα ήταν επίφοβη, από τη στιγμή που εμπλέκεται και η Activision...
Μιλάω για την αρχική επένδυση σαφώς, η οποία και έχει βγάλει τα λεφτά της. Αλλά με τόσα εκατομμύρια συνδρομητές θεωρώ αδιανόητο να μη βγαίνει οικονομικά το project. Η προσθήκη servers είναι μεν δεκτό ως επιχείρημα, αλλά ως ένα βαθμό.
Σαφώς και δε μιλάμε για free to play, νομίζω θα χάλαγε μόνη της την εικόνα του τίτλου, αλλά το "ακλόνητο" 13€ το μήνα είναι υπερβολή.
Όταν υπάρχει κόσμος που σπαταλά 40-50-60 ευρώ για αστείους τίτλους που βγάζουν δεν βγάζουν ένα 10ωρο, τα 13 ευρώ το μήνα για wow είναι ελάχιστα.
Ειδικά αν αναλογιστεί κανείς, το τεράστιο προσωπικό που διατηρεί, την συντήρηση τόσων μηχανημάτων, το διαρκές development, έξοδα μαρκετινγκ και άλλα πολλά.
13 ευρώ μπορεί να φαίνονται πολλά στον Έλληνα της οικονομικής κρίσης, αλλά η Ελλάδα δεν υπάρχει καν στον χάρτη της Activision οπότε δεν βλέπω γιατί το συζητάτε ακόμα.
Και εννοείται ότι εύχομαι να μην γίνει ποτέ μα ποτέ f2p και κουβαλήσει όλη την σαπίλα του συγκεκριμένου μοντέλου σε ένα τόσο ωραίο παιχνίδι.
apollyon, δεν είναι πολλά τα 13€ το μήνα για τον Έλληνα, αλλά για κάθε καταναλωτή.
Druid βλέπω Ηλία, μπράβο :) Συμφωνώ απόλυτα με τον βαθμό, ειδικά αν το συγκρίνουμε με το Cataclysm. Πάντως το PvP το έχω ξαναπεί και επιμένω ότι είναι απαράδεκτο ειδικά στο θέμα του balance. Εμένα μόνο να με εκνεβρίσει έχει καταφέρει. Δεν μπορώ να καταλάβω γιατί θα πρέπει να έχω ξεχωριστό χαρακτήρα ώστε να το απολαύσω. Ταλαιπωρία γενικώς. Στα της τιμής με βρίσκετε απόλυτα σύμφωνο. Όσο καλό και να είναι το παιχνίδι, 13 ευρώ είναι πολλά μετά από 9 χρόνια. 7 ευρώ είναι καλά ενώ όντως free2play δεν θα είναι καλό. Αpollyon ναι μεν τα παινχίδια με 10 ώρες single player δεν αξίζουν τα 60 ευρώ και είναι αισχροκέρδεια αλλά και τα 13 ευρώ που ζητά πλέον η Blizzard είναι και αυτά αισχροκέρδεια. Σχεδόν 160 ευρώ τον χρόνο για ένα παιχνίδι είναι πολλά. Μπορεί εγώ να θέλω να παίξω και άλλον παιχνίδι εκτώς από το WoW μέσα στη χρονιά. Αν μειώσει τη συνδρομή η Blizzard θα μπορέσω και εγώ να παίξω περισσότερα από αυτά τα παιχνίδια που θέλω. Δεν μπορεί με την ακρίβεια να με κρατάει μόνο στο δικό της παιχνίδι. Πιστεύω πρέπει να υποστεί ένα σοκ η Blizzard έτσι ώστε να λογικευτεί σε αυτό το θέμα. Κατά τη γνώμη μου καλό είναι που μειώνονται οι συνδρομητές. Πάντως αυτά που διάβασα για τα καινούρια patch είναι ενθαρρυντικά. Εγώ έχω να παίξω από αρχές Μάρτη αλλά ίσως ξαναρχίσω το καλοκαίρι αν έχουν βελτιωθεί περισσότερο τα πράγματα και αναβιωθεί και η guild μας.
και η arenanet δεν εχει σερβερς αλλα σου λεει πληροσε μια φορα το παιχνιδη εινε υπεροβολικο το 13 ευρο καθε μηνα και με τοσους χρηστες με ενα χαμηλοτερο ποσο δεν θα εμπενε μεσα οσο για την κριση δν το βλεπω σαν δικαιολογια εινε υπερβολικο ποσο.......... ασε που και η blizzard εινε φραγκοκιλλερ
Δεν ειναι τα 13 ευρο βρε παιδια το θεμα. Το θεμα ειναι οτι το παιχνιδι σου χαραμιζει την προσωπικη ζωη . εχωντας παιξει το παιχνιδι 7 χρονια ενα μου εδωσε να καταλαβω . ΜΑΚΡΙΑ . ποσες φωρες με ειχανε παρει φιλοι τηλ. για ενα καφε η μια μπιρα και εβρησκα μια δικαιολογια παντα γιατι επρεπαι να παω Raid. Eιναι εθηστικα τα online game φιλοι μου και οπιος πει το αντιθετο ψευδεται. . Παιξται το παιχνιδι σας καντε save και για, αυριο παλι. Η ζωη ειναι εξω . Γνωρισται τον κοσμο..
@Υianni είπες μεγάλη κουβέντα φίλε μου..γι'αυτό και απέφευγα πάντα τα MMO γιατί είναι τέτοια η φύση τους που απαιτούν πολύ από τον χρόνο σου.
Sephiroth αν έπαιρνες 4000 λίρες μισθό (Αγγλία) ή κάτι εξωφρενικά ποσά που ακούγονται (Νορβηγία, Σουηδία) όχι δεν θα σου φαίνονταν πολλά τα τα 13 ευρώ.
PetrifieD καλά τα λες από την πλευρά ενός καταναλωτή αλλά την Activision τι την απασχολεί αν θες εσύ να παίξεις άλλα παιχνίδια? Άσε που αν παίζεις wow και έχεις και ζωή δεν προλαβαίνεις να παίξεις άλλα παιχνίδια. :p
sorry για το double post ξέχασα ν απαντήσω στον RamayaGr.
Μη συγκρίνεις την arenanet των 200 χιλιάδων χρηστών με το wow των 8 εκατομμυρίων. Εντελώς διαφορετικά τα μεγέθη. Και δεν είναι μόνο η συντήρηση μηχανημάτων.
Μόνο το customer service να υπολογίσεις σε τόσες γλώσσες μπορείς να αντιληφθείς ότι το wow "τρέχει" από πίσω του ένα τεράστιο αριθμό υπαλλήλων σε διάφορους τομείς που τα υπόλοιπα games απλά δεν έχουν.
δεν πιστευω οτι εχει μονο 200χιλιαδων και εχει πολλους περισοτερους εχω περασει απο το τεστ του wow και προσωπικα δεν ξανα παρω και πες ολα αυτα δεν θα μπορουσαν με λιγοτερη συνδρομη να το υποστηριξουν μπορουν γτ απλα θα κερδισεις πελατες ξερω πολλα ατομα που αλλαξαν και οχι ελληνες που το σταματισαν για τον λογο των χρηματων
Καλημέρα παιδιά! Προσωπικά πιστεύω ότι ένα ΜΜΟ πρέπει να έχει μία συνδρομή αρκεί να σου προσφέρει μία ξεχωριστή εμπειρία, να ξέρεις ότι πληρώνεις και τα λεφτά σου πιάνουν τόπο.Προσωπικά πιστεύω ότι ένα μεγάλο μέρος συνδρομητών που είναι ανενεργοί έχουν δυσαρεστηθεί με το πόσο εύκολο έχει γίνει το παιχνίδι σε σχέση με πριν σε όλους τους τομείς.Σε καμία περίπτωση δε θέλω να γίνει f2p αλλά μία μείωση τιμής θα ήταν καλοδεχούμενη. Προσωπικά το βλέπω απίθανο, το πιο πιθανό είναι να βγει το επόμενο expansion to 2014 και αφότου βγει το TITAN να υπάρξει μείωση και τελικά να γίνει f2p το οποίο θα σηματοδοτήσει και το τέλος του σιγά σιγά.Προσωπική γνώμη πάντοτε :)
apollyon, ένα προϊόν είναι ακριβό σε σχέση με το τι γίνεται στην αγορά του, όχι σε σχέση με την τσέπη του καθενός. Μην στέκεσαι στο ποσό των 13€, αυτό που θέλω να πω είναι ότι είναι απαράδεκτο να παραμένει σταθερή η τιμή μετά από τόσα χρόνια.
Παραμενει 13 ευρω η τιμη του φιλε Sephiroth γιατι πολυ απλα δεν πουλανε game πουλανε Εθισμο. Οπως ειπε και ο Giorgoss οι περσοτεροι που παιζουν WOW ειναι ανεργοι. Ετειχε πριν 3 χρονια να σιναντιθω στην Αθηνα με 9 ατομα απο το guild που ημουν και απο τους 9 μονο ενας δουλευε φυλακας και το μονο που εκανε ηταν wow υπνο και τη δουλεια του , Περιτω να πω οτι πολοι πσαχνανε να κανουν καμια γνωριμια μεσα απο το παιχνιδι η απο κανα facebook ανoιχτο παραλιλα με το wow. Kαταντια εινε προσωπικα για μενα και ζητω συγνωμη που το λεω. και μετα λενε οι γυναικες οτι δεν υπαρχουν ανδρες, εμ , που να τους βρουνε στο WOW..
Yianni
Ειδικά τώρα το wow έχει γίνει πιο casual απο ποτέ. Οπότε όποιος ασχολείτε πολλές ώρες, θέλει και το κάνει. Θέλω να πώ ότι απο άποψη content σιγά τα αυγά.
Και ο εθισμός δεν πουλιέται. Απλά λογικό είναι ότι όταν έχεις χρόνο θα παίξεις και παραπάνω.
Plisken Ο εθισμος πουλιεται και παραπουλιεται δεν εινε τιχαιο οτι στην ευρωπη ανοιξανε κλινικες απεξαρτισης για το wow, και δεν εινε μονο το παιχνιδι εθιστικο ειναι το συνολο, η εικονικη παρεα , η ομολια το chat ,και πολλα αλλα που σε εγγλοβιζουν στο συνολο τους. Και ολα αυτα γιατι μπενει στη μεση ο ανταγωνισμος , νομιζω πως πολοι που εχουν ασχολιθει με το παιχνιδι κολισανε γιατι πολυ απλα αν δεν εισε μεσα δεν προσπαθεις δεν κανεις Raid ,δεν εισε καλος healer η καλος tank ηηη τοτε μενεις στο περιθοριο και αυτο ανθρωπινα σε κανει να ασχολεισε αρκετες ωρες για να αποδιξεις οτι εισε καλος. Χαιρομε οσους παιζουν μονο για την πλακα τους αλλα νομιζω κανεις gamer που παιζει wow χρονια το καταφερε αυτο.
θα περασεις και την φαση του "εθισμου" - αλλα ελεος ρε παιδια ενηλικες ανθρωποι ειμαστε, οκ και απο οσο ξερω κανεις μας δεν ειναι μελος Method / Dream Paragon να λιωνει με καποιο οφελος - συνερχεσαι και το αντιμετωπιζεις σαν παιχνιδι. Ξερω γυναικες παντρεμενες με παιδια που κολλανε 8ωρα στο farmville2 - μηπως το προβλημα δεν ειναι τα παιχνιδια - που ετσι κ αλλιως εχουν σχεδιαστει ως immersive περιβαλλον - αλλα η απαξιωση της καθημερινοτητας που βιωνουμε?
Με προβληματισε αρκετα το θεμα αλλα καταληγω οτι προτιμω τον εθισμο στο PC παρα τη συσσωρευση ψυχολογικων προβληματων χωρις διεξοδο. Εχουμε βρει αποδιοπομπαιο τραγο για αλλη μια φορα - αρκει να μην κοιταμε το πραγματικο προβλημα καταματα. Η ζωη γυρω μας καταρρεει, δεν μας φταιει το παιχνιδι. Αληθεια ποσο ευκολο ειναι να δημιουργησεις φιλιες η σχεσεις στην συγχρονη κοινωνια?
PS. Εξαιρετικο το αρθρο, καλυψε οτι καινουργιο εχει υπαρξει στο Pandaria αν και μια αναφορα στα νεα factions δεν θα με χαλαγε απλα απο οτι καταλαβαινω θα ταν αλλη μια σελιδα,ε?
PS 2. Σχετικα με τα glyphs εγω εντυπωσιαστηκα περισσοτερο με τους holy priests που παιρνουν μορφη Valkyr - Πιο epic πεθαινεις.
Ο εθισμός παιδιά έχει πολύ περίεργους μηχανισμούς, δεν βασίζεται μόνο στα προφανή. Κάποια στιγμή θα γράψω ένα αρθράκι σχετικά, αλλά χρειάζεται ακόμη πολύ ψάξιμο.
@rozoua
Thanks! Η απλή αναφορά και μόνο του τι δεν συμπεριέλαβα στο review θα έπιανε από μόνη της μια σελίδα :P
Ενδεικτικά: Πολλά factions με gated reputation grinds, streamlined professions και πάει λέγοντας. Επίσης, ακόμη περισσότερα nerfs για feral druids!
ΥΓ. Μόλις πήρα τηλεφωνική συνέντευξη από Greg Street και Brian Holinka, σε λίγες μέρες θα ανέβει το σχετικό preview για το 5.3.
Ελπιζω να τον ρωτησες τι θα γινει με τους Paladins (η αγαπημενη του ερωτηση...χαχαχαχαχαχαχαχαχαχα)
Ζήτησα στεγνά buff για feral druids αλλα δεν ψήνονται χαχαχαχαχ
Και άλλο nerf στα feral; μα τι θα γίνει πια; Ευτυχώς που δεν παίζω αυτη τη περίοδο. Αλλά από τίγρης μας έχουν καταντήσει γατάκια και απο αρκούδες μας έχουν καταντήσει winnie the pooh. Να δω πως θα tankάρω με winnie το καλοκαίρι.
Apollyon δεν μπορούν να βασίζουν την τιμή της συνδρομής σε αυτούς που παίρνουν 4000 λίρες τον μήνα γιατί αυτοί ούτε το 1% των παικτών δεν αποτελούν. Και προφανώς θέλουν να παίζεις μόνο WoW ή κυρίως WoW αλλά αν δεν σκεφτούν όπως ο μέσος καταναλωτής τότε θα χάσουν και άλλους συνδρομητές. Γιατί δηλαδή κάποιος με 160 ευρώ το χρόνο να παίξει ένα παιχνίδι ενώ μπορεί να παίξει τουλάχιστον 4 με τα ίδια χρήματα; Και του 60ευρου παιχνίδια να αγοράσει πάλι μπορεί να παίξει 2.5 :) Ειδικά σε περίοδο κρίσης δεν μπορεί η τιμή να παραμένει ίδια. Πρίν 9 χρόνια λεφτά υπήρχαν...
τελειο παιχνιδι 9 επρεπε να ειχε παρει
Οχι το καλυτερο expansion αλλα εινα ικαλο