Του χρήστη lovesfool
Με αφορμή το μεγάλο σχόλιο-post που έκανα στο trailer για το Warface της Crytek και ενθαρρυμένος (ίσως όχι δικαίως, αλλά δώσε θάρρος στον χωριάτη...) από την δημοσίευση και την ανταπόκριση που είχε το προηγούμενο κείμενό μου μέσω Enternity Community, είπα να το αναπτύξω λίγο περισσότερο το θέμα. Το θέμα μου είναι οι «μπαμπούλες», οι εθνικότητες ή ιδεολογίες που δαιμονοποιούμε προκειμένου να τους χρησιμοποιήσουμε χωρίς ιδιαίτερη σκέψη ή πρόβλημα ως τον «κακό» για τα παιχνίδια μας ή τις ταινίες μας ή την ψυχαγωγία μας γενικότερα. Τη δεκαετία του 80’ και μέχρι τα μισά της δεκαετίας του 90’, λοιπόν, ο generic «μπαμπούλας» ήταν κυρίως οι Σοβιετικοί και λιγότερο οι Ναζί. Έτσι, την ίδια εποχή που στα πρώτα FPS (τότε γνωστά με άλλο όνομα, όποιος το βρει κερδίζει μία βαφή για να καλύψει τις άσπρες τρίχες που εμφανίζονται σιγά σιγά στην κόμη του) είχαν ως κακό τους Ναζί ή τους κακούς Ρώσους, ο Ράμπο σκότωνε ντουζίνες από σοβιετικούς στο Αφγανιστάν, οι Police ήλπιζαν ότι οι Ρώσοι αγαπάνε κι αυτοί τα παιδιά τους και η Hasbro πουλούσε τους G.I. Joe σαν να ήταν καραμέλες (οι Cobra ήταν μία μύξη Ναζί-Σοβιετικών, για διπλή επιτυχία).
Σκότωσα ρώσους στο Wolfenstein 3D, κατέρριψα Ming στο F-19 πάνω από την Λιβύη, κι έκανα head banging με το ροκάκι που είχε στην εισαγωγή του Command and Conquer: Red Alert. Σίγουρα υπήρχαν εναλλακτικές, όπως οι εξωγήινοι τα ζόμπι, ή της ευρύτερης θεματολογίας που πραγματεύεται και ο Tolkien (αν και τότε δεν βρισκόταν στο προσκήνιο όπως σήμερα), αλλά αν έψαχνες έναν generic, οικουμενικά αποδεκτό κακό την δεκαετία του 80 για την ταινία σου ή το video game σου, το πιο «σιγουράκι» ήταν οι Σοβιετικοί. Αυτή ήταν η εύκολη και δοκιμασμένη λύση και αυτή ήταν η επιλογή με την πιο ευρεία χρήση. Το 1989 μας τα χάλασε λιγάκι... Με την πτώση των Σοβιετικών, οι δημιουργοί στη δεκαετία του 90’ έχασαν το σιγουράκι τους, καθώς μέσα σε 4-5 χρόνια από την διάσπαση του Ανατολικού Μπλοκ, οι Σοβιετικοί δεν ενέπνεαν πλέον κανέναν ως «μπαμπούλας». Μία λύση, που όμως δεν κατάφερε να καλύψει επαρκώς το κενό ήταν οι πρώην σοβιετικοί. Οι διεφθαρμένοι πρώην Σοβιετικοί είχαν το μπόνους ότι διατηρούσαν και τον συνειρμό με την απειλή πυρηνικού ολοκαυτώματος, όμως το πρόβλημα ήταν ότι δεν αντιπροσώπευαν μία ιδιαίτερα οικουμενική απειλή. Οι Σοβιετικοί ήθελαν να επιτύχουν την παγκόσμια κυριαρχία, να μπουν στο σπίτι μου και να με κάνουν κομμουνιστή. Οι διεφθαρμένοι πρώην σοβιετικοί ήθελαν απλά να αγοράσουν Ferrari και βίλα στην παραλία. Και μετά, ήρθε η 11η Σεπτεμβρίου... Βρήκαμε τον νέο απόλυτο κακό. Βρήκαμε τον μπαμπούλα που κανένας δεν θα γκρινιάξει για την δαιμονοποίησή του, ή ακόμα κι αν γκρινιάξει, κανένας δεν θα του δώσει σημασία. Ξαφνικά, γεμίσαμε με FPS στην Μέση Ανατολή, ή, ακόμα καλύτερα, με παιχνίδια στην Αμερική ή στην Δύση γενικότερα που δέχονταν επίθεση από άραβες τρομοκράτες. Βέβαια, κι εκεί χάλασε το γλυκό, γιατί και σε αυτή την περίπτωση είχαμε το πρόβλημα των διεφθαρμένων σοβιετικών. Δεν αποτελούσαν οικουμενική απειλή. Δεν ήθελαν να μας σκοτώσουν όλους, αλλά κυρίως τους Αμερικανούς. Ακόμα χειρότερα, μετά τον πόλεμο του Αφγανιστάν και του Ιράκ, η κοινή γνώμη δεν ήταν και τόσο σίγουρη για το πόσο «μπαμπούλας» θα μπορούσε να είναι το συγκεκριμένο στερεότυπο.
Έγινε μία απόπειρα να καλυφθεί το κενό με τους Κινέζους (ως νέους Σοβιετικούς) ή τους Βορειοκορεάτες (ως νέους Ναζί). Κι εκεί υπήρχε πρόβλημα, όμως. Αφενός γιατί το ταμπελάκι “Made in China” είναι μέρος της καθημερινότητας όλων μας, οπότε δεν έχουν το «εξωτικό» στοιχείο που είχαν οι σοβιετικοί (πέρα από το ότι δεν έχουν στόχο να μας κατακτήσουν στρατιωτικά ή ιδεολογικά), ενώ οι Βορειοκορεάτες είναι κυριολεκτικά στην άλλη άκρη του κόσμου, είτε έχεις να διασχίσεις όλον τον Ειρηνικό, είτε έχεις να διασχίσεις όλη την Ασία, για να μπορούν να θεωρηθούν άμεση απειλή για την Δύση (πέρα από το ότι επίσης δεν έχουν ως στόχο την παγκόσμια στρατιωτική κυριαρχία). Και κάπου εκεί μείναμε χωρίς μπαμπούλα... Φυσικά και δεν μπορεί να υπάρξει παραμύθι χωρίς κακό, πόσο μάλλον όταν το παραμύθι είναι generic και πρέπει να καλύπτει «προϋποθέσεις» που θέτει το τμήμα marketing της εταιρίας βάσει του «τι θέλει ο κόσμος» προτού πάρει το πράσινο φως για να μπει σε παραγωγή.
Τι κοινό έχουν τα Call of Duty, Battlefield, Crysis, Homefront, Medal of Honor και όποιο άλλο generic, assembly-line, create-by-checkboxes FPS ή γενικότερα παιχνίδι με πολεμικό περιεχόμενο έχει βγει ή πρόκειται να βγει από το 2006 και μετά; Μα φυσικά το ίδιο κοινό με τα βιβλία του Clancy μετά το 2000 ή οποιαδήποτε μιλιταριστική ταινία έχει βγει αυτή τη χιλιετία και δεν αφορά εξωγήινους. Απουσία ενός οικουμενικά αποδεκτού «μπαμπούλα», χρησιμοποιούμε όλους του «μικρο-μπαμπούλες» που έχουμε στη διάθεσή μας ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ.
- Άραβες τρομοκράτες; Ασφαλώς και έχουμε. Μπορείτε να τους βρείτε είτε στο σπίτι σας σε εξομοιώσεις συνθηκών αστικού πολέμου, ή στην έρημο, για ένα πιο απλωμένο και εξωτικό θέατρο πολέμου.
- Διεφθαρμένους Ρώσους; Έχουμε και από αυτό. Αυτούς, δυστυχώς, τους έχουμε μόνο στο σπίτι σας, γιατί αν σας πηγαίναμε σε Ρωσικές πόλεις θα νιώθατε εσείς ως ο κακός. Επιπλέον, βγαίνουν και σε άλλα χρώματα, όπως η παραλλαγή των μαφιόζων και του οργανωμένου εγκλήματος. Λες και εσείς τόσα χρόνια δεν είχατε οργανωμένο έγκλημα ή ότι η πρώην σοβιετικές χώρες που μπήκαν άναρχα και βιαστικά στην καπιταλισμό δεν αποτελούν καλύτερο στόχο για επίδοξους Ρώσους μαφιόζους...
- Κινέζους ή/και Βορειοκορεάτες; Μα και φυσικά έχουμε. Ενώ οι Άραβες και οι πρώην σοβιετικοί δρουν σαν μεμονωμένες ομάδες, εδώ έχουμε κράτη, που δίνει μία πολύ πιο μεγάλη κλίμακα στην απειλή ενός πυρηνικού ολοκαυτώματος ή μίας κλιμακωμένης στρατιωτικής σύρραξης. Δεν μιλάμε για συμμορία. Μιλάμε για ολόκληρο κράτος, όχι μπαρμπούτσαλα.
- Φαβέλες; Από αυτό έχουμε πολύ. Ίσως επειδή η απαγωγή πλούσιων (κατά προτίμηση Αμερικανών τουριστών) είναι το αγαπημένο σπορ του οργανωμένου εγκλήματος στην πόλη του Μεξικού; Ίσως επειδή βγήκαν 5-6 εμπορικές επιτυχίες από το Hollywood που είχαν εντυπωσιακές σκηνές μαχών, καταδιώξεων ή καταστροφής στις παραγκουπόλεις του Σάο Πάολο; Αυτό δεν ξέρω πώς μας προέκυψε από το πουθενά, αλλά για κάποιο λόγο το καρέ συμπληρώνουν οι «φτωχοί» του δυτικού κόσμου. Ίσως καλύπτουν την ανάγκη του εξωτικού, αν και μετά την οικονομική κρίση που έχει ξεσπάσει από το 2008 νομίζω ότι το συγκεκριμένο στερεότυπο θα χάσει γρήγορα την πολιτική του ορθότητα.
Αποτέλεσμα της συνταγής; Αν δεις screenshots οποιουδήποτε από αυτά τα generic παιχνίδια θα δεις τους ίδιους εχθρούς, τις ίδιες τοποθεσίες, τα ίδια όπλα, τα ίδια οχήματα. Ένας ομογενοποιημένος πουρές. Όπως γινόταν πάντα, δηλαδή...
Αυτά δεν είναι τίποτα, άμα κάνουν απεργία τα ζόμπι να δω τι θα κάνουμε...
Ζόμπι και εξωγήινοι είναι δύο μόνιμες επιλογές, χωρίς ημερομηνία λήξης και χωρίς πολιτικοκοινωνικές επιπλοκές.
Βέβαια, είναι και κάπως άοσμες, για αυτό και κάνουν γρήγορα τον κύκλο τους και τους ξεχνάει μετά η βιομηχανία των video games, το Hollywood ή η τηλεόραση, μέχρι να τους ανακαλύψει ξανά μετά από 5-10 χρόνια και το πάμε πάλι από την αρχή. Ήδη, μετά από την Left 4 Deadιάδα και τα Zombie mode σε μια χούφτα από generic ή όχι και τόσο generic shooters, το Walking Dead είναι μάλλον τα απόνερα αυτής της "μόδας" στην mainstream ψυχαγωγία με θεματολογία τα Zombies.
Πάντα είναι μέσα, αλλά όχι πάντα στο προσκήνιο.
Τάδε έφη ο lovesfool και με βρίσκει σύμφωνο.
Απλά να σε διορθώσω lovesfool, στο Wolf3D δεν σκοτώνεις Ρώσους, αλλά Ναζί.
Άρα στα επόμενες κυκλοφορίες πρέπει ο εχθρός να είναι η Αμερική για να υπάρξει μια ισοροπία;
Ευτυχώς υπάρχουν και πιο "σκεπτόμενα" παιχνίδια που δεν χρησιμοποιούν αυτά τα στερεότυπα.
Στα Uncharted υπάρχουν μισθοφόροι ανεξαρτήτως καταγωγής και πειρατές.
Στο Spec Ops The Line δεν υπάρχουν διαχωριστικές γραμμές. Όλοι μπορούν να είναι εχθροί.
Στα Killzone υπάρχουν Helghans (αν και αυτοί αποτελούν ένα κράμα ναζιστο-κομμουνιστών που ζούν σε άλλο πλανήτη). Τουλάχιστον είναι ενδιαφέροντες μπαμπούλες.
Νομίζω ότι οι επόμενοι μπαμπούλες πρέπει να είμαστε εμείς οι Ελλήνες. Να απειλούμε την παγκόσμια οικονομία με κατάρρευση :P
"οταν κρεμασουμε τους καπιταλιστες θα μας πουλησουν τα σχοινια". Ιωσηφ Σταλιν. Ο ψυχρος πολεμος ηταν κορυφαια εποχη και τη νοσταλγουμε ολοι νομιζω και ειδικα εμεις οι κομμουνιστες. Για μενα η αγαπημενη θεματολογια στα fps και οχι μονο, αν και λιγα παιχνιδια τη προτιμησαν γιατι δε πολυπουλαει. Αγαπημενο μου βιντεακι all time ειναι το τελος του δευτερου red alert που παρελαυνουν οι σοβιετικοι στρατιωτικες εξω απο τη κλειστη πλεον wall street... Μου αρεσει παρα μα παρα πολυ και ο Β παγκοσμιος αλλα θα ηθελα να δω και ενα παιχνιδι οπου θα εισαι Γερμανος/ιαπωνας ετσι για αλλαγη. Panzer General επικη σειρα. Γενικα προτιμω σεναρια που βασιζονται στην ιστορια η εστω σε μια εναλλακτικη ιστορια οπως το red alert. μου αρεσει και η φαση με τους εξωγηινους ειμαι παρα πολυ φανατικος ufo enemy unknownας αλλωστε.. Απο την αλλη τα ζομπι με αφηνουν ΠΑΓΕΡΑ αδιαφορο και δεν εχω παιξει ουτε προκειται κανενα τετοιο παιχνιδι. Η φαση με τη μεση ανατολη και το αφγανισταν και το σοκ και δεος δε με εντυπωσιαζει αλλα αν το δουμε ρεαλιστικα δεν εχουν δοκιμαστει πουθενα αλλου ολα τα νεα οπλα οποτε ηταν λιγο μονοδρομος για τις εταιριες. Το black ops 2 εκανε ενα βημα παραπερα και θα εχει οπλα που ειναι σε πειραματικο σταδιο στα εργαστηρια ή στη φαση του σχεδιασμου. Θα δουμε πως θα το παρει ο κοσμος...
Το Crysis το έχω αντιπαθήσει σε τεράστιο βαθμό, αλλά παρακαλώ βγάλτε το από τη λίστα των generic FPS...