Από το πλαίσιο κιόλας είναι εμφανή τα νέα στοιχεία. Πρώτον, από φατρίες που μάχονται για το ποια θα κατακτήσει το θρόνο υπάρχουν δύο σαφείς παρατάξεις όπου ανήκει ο καθένας (αν και δίνεται η επιλογή διεκδίκησης της εξουσίας με κίνδυνο να στραφούν όλοι εναντίον του παίκτη), με ανάλογες επιπτώσεις στη διπλωματία. Οι εχθρότητες και συμμαχίες ξεκινούν και είναι απαραίτητες από πολύ νωρίς και η πλευρά που ανήκει κανείς καθορίζει σε πολύ μεγάλο βαθμό και τη διπλωματία, η οποία απαιτείται από την πρώτη στιγμή και έχει διαφορετική φύση από το Shogun 2. Οι συμμαχίες και συνθήκες είναι πολύ πιο εύκολες και επιτυγχάνονται πιο γρήγορα ανάμεσα σε φατρίες της ίδιας παράταξης και πιο επίφοβες με όσες είναι διαφορετικής, αλλά υπάρχουν πάντα οι περιπτώσεις προδοσίας. Στόχος πια είναι να επικρατήσει η παράταξη, όχι στενά η φατρία του παίκτη, οπότε το campaign παίρνει μια πιο συνεργατική μορφή. Δεύτερον, το πεδίο της μάχης έχει αλλάξει άρδην. Αντί για σαμουράι και ιππικό υπάρχει τακτικό πεζικό με οπλισμό ανάλογο με αυτό του Αμερικανικού Εμφυλίου, σύγχρονο ναυτικό και κυρίως πολυβόλα. Τα πλοία μπορούν να βομβαρδίσουν στόχους στον tactical map αλλά και να κανονιοβολήσουν σημεία στο πεδίο μιας επίγειας μάχης αν αυτή γίνεται σε κοντινή απόσταση.
Η τελευταία είναι πολύ μελετημένη προσθήκη που μπορεί να αλλάξει τελείως τις ισορροπίες και να δώσει μεγάλο πλεονέκτημα, αλλά δεν είναι αυτόματη. Τα πλοία θέλουν χρόνο να στοχεύσουν και ακόμα περισσότερο να ξαναγεμίσουν, ενώ ο αντίπαλος στρατός τα αντιλαμβάνεται και μπορεί να τα αποφύγει. Στην ξηρά, οι τυφεκιοφόροι και το ιππικό με πυροβόλα όπλα συνυπάρχουν με παραδοσιακές μονάδες με ακόντια και katana, που είναι ακόμα αρκετά χρήσιμες ενάντια σε εφόδους ιππικού αλλά και σε μάχη σώμα με σώμα, όπως έφοδοι ή αναρρίχηση σε τείχη (αν δε γίνουν κομμάτια από τα εχθρικά πυρά). Η μεγάλη αλλαγή είναι το πυροβολικό, είτε με τη μορφή κανονιών είτε Armstrong και Gatling Guns. Παίζουν πλέον πολύ μεγαλύτερο ρόλο από το Shogun 2, έχουν πολύ μεγάλη δύναμη πυρός και τοποθετημένα κατάλληλα είναι καταστροφικά. Τρίτον, υπάρχουν πολλές αλλαγές στη διοίκηση της επικράτειας του παίκτη. Το technology tree καθώς και ταskill trees των ειδικών μονάδων έχουν γίνει πιο λιτά χωρίς τυφλές και άχρηστες επιλογές, ενώ έχει προστεθεί ο παράγοντας του εκσυγχρονισμού (modernization). Σύγχρονα κτίρια, τεχνολογίες και παραγωγή αυξάνουν τη δυσαρέσκεια του πληθυσμού λόγω του κοινωνικού σχίσματος που αναφέρθηκε, προσθέτοντας ένα ακόμα επίπεδο διαχείρισης.
Το ότι συχνά παρέχονται δύο διαφορετικές επιλογές στις αλυσίδες κτιρίων, μια παραδοσιακή που δεν οξύνει τα πνεύματα αλλά λιγότερο αποδοτική και μια σύγχρονη, διχαστική αλλά με μεγαλύτερη παραγωγή, δίνει μια νέα διοικητική διάσταση και τονίζει και την ανάγκη για μεγαλύτερη χρήση πρακτόρων και μισθοφόρων. Το χρήμα ρέει άφθονο αλλά ανάλογο είναι και το κόστος όχι τόσο των μονάδων (που είναι λογικό) όσο των κτιρίων (που είναι τεράστιο). Νέα στοιχεία είναι οι Δυτικοί μισθοφόροι που δίνουν στρατιωτικά οφέλη και η δράση δυτικών κρατών, αλλά και οι σιδηρόδρομοι στην κεντρική Ιαπωνία. Το ζήτημα με τους τελευταίους είναι πως μέχρι το σημείο που είναι χρήσιμοι πολλά έχουν ήδη κριθεί.
Στον τομέα της μάχης οι αλλαγές έχουν επηρεάσει αναπόφευκτα τις διαθέσιμες στρατηγικές, που θυμίζουν πολύ αυτές στα Empire και Napoleon. Παρά την εισαγωγή μονάδων όπως οι shinobi και οι sharpshooters η ποικιλία και εξειδίκευση είναι μικρότερη από το κανονικό παιχνίδι. Δεν υπάρχει κάτι ανάλογο με τη διαφοροποίηση ανάμεσα σε katana, naginata και yari samurai, που ο καθένας ήταν καλύτερος απέναντι σε κάτι, αλλά υπάρχει βαθύτερη κλιμάκωση, ξεκινώντας από απλό πεζικό με τουφέκια και φθάνοντας μέχρι άριστα εκπαιδευμένους λόχους. Ο αριθμός των μονάδων είναι ικανοποιητικός. Στο ΑΙ δε διαπιστώθηκαν βελτιώσεις πέρα από μια πολύ καλή προσαρμογή στα νέα δεδομένα. Ο υπολογιστής κάνει τα ίδια λάθη με το Shogun 2, τοποθετώντας άσχημα το στρατηγό του και χωρίς να διστάζει να τον χρησιμοποιήσει σε έφοδο ενάντια σε τρεις γραμμές τυφεκιοφόρων (με τα αναμενόμενα καταστροφικά αποτελέσματα). Ένα άλλο μεμονωμένο περιστατικό, στον tactical map αυτή τη φορά, αφορούσε μια πολιορκία. Μετά από τουλάχιστον 20 αποτυχίες να καταλάβει το κάστρο και Valiant Defeat σε autoresolve, ο γράφων αναγκάστηκε να περιμένει ενισχύσεις.
Στο αμέσως επόμενο turn ο υπολογιστής αποφάσισε να κάνει έξοδο (με ποιοτικότερο αλλά μικρότερο στρατό) για να προσφέρει στο γράφοντα μια Glorious Victory. Από την άλλη, οι ελιγμοί και τοποθέτηση του στρατού γίνονται ορθολογικά και με ικανότητα. Παρατηρήθηκαν πλαγιοκοπήσεις, ενέδρες, χρήση εφεδρειών και άλλες κινήσεις που έκαναν το ΑΙ αξιόλογο αντίπαλο. Το σημείο που έχει δυσκολέψει πολύ είναι οι πολιορκίες. Η ιδιομορφία έγκειται στο ότι η έφοδος υπακούει στους ίδιους κανόνες με την παραδοσιακή μάχη, δηλαδή καταστροφή των πυλών ή/και έφοδος από τα τείχη. Η καταστροφή των τειχών με κανόνια δεν είναι εύκολη, ο επιτιθέμενος προκαλεί μηδαμινές απώλειες εκτός των τειχών (τέρμα οι μαζικές ρίψεις βελών στον περίβολο), οι οχυρώσεις πλέον περιλαμβάνουν πολυβόλα και τα τουφέκια προκαλούν μεγάλες απώλειες σε σύντομο χρονικό διάστημα. Επίσης οι περισσότερες μονάδες πεζικού είναι αξιόμαχες και σε μάχη σώμα με σώμα και με όπλα, πράγμα που σημαίνει πως αν μια μονάδα πατήσει τα τείχη και εμπλακούν σε μάχες σώμα με σώμα μπορεί να βρεθεί να βάλλεται από παντού χωρίς να μπορεί να ξεμπλέξει γρήγορα.
Σε κάθε περίπτωση οι απώλειες για τους επιτιθέμενους είναι σημαντικές, ακόμα και σε ξεκάθαρες και εύκολες νίκες. Πρόκειται για ένα ιδιαίτερο, πολύπλοκο μείγμα με πολύ λεπτές ισορροπίες και μεγάλες δυσκολίες αντικειμενικής φύσης, ειδικά στην αρχή. Ο μόνος σίγουρος τρόπος ήταν η μεγάλη αριθμητική υπεροχή. Η κατάσταση σε ανοιχτά πεδία είναι πιο ισορροπημένη πάντως, αν και η απόδοση των μαχών με πυροβόλα όπλα στο Total War δεν ήταν ποτέ εφάμιλλη αυτών με παραδοσιακά όπλα. Η μεγάλη μεταβολή είναι τα Gatling και Armstrong guns, που όταν γίνουν διαθέσιμα η μάχη περιστρέφεται γύρω από το πώς θα βρεθούν σε σημείο και απόσταση ικανά να θερίσουν (γιατί πραγματικά αυτό κάνουν). Από θέμα σχηματισμών, οι μπαγιονέτες των όπλων κάνουν το πεζικό πιο αξιόμαχο από τους απλούς τοξότες σε μάχη σώμα με σώμα αλλά και πάλι η κινητικότητα του μετώπου είναι περιορισμένη. Οι έφοδοι συνεπάγονται αρκετές απώλειες (κάτι εις βάρος των παραδοσιακών μονάδων) ενώ μια μεγάλη γραμμή στρατιωτών με ακόντια μπροστά από τους τυφεκιοφόρους δεν είναι πάντα αποδοτική. Από την άλλη οι παραδοσιακές μονάδες είναι ιδιαίτερα χρήσιμες ακόμα και στα τελευταία στάδια οπότε δεν είναι αμελητέες. Υπάρχει τέλος το αναμενόμενο βάθος στρατηγικής, ρόλος για όλους τους τύπους μονάδων και ισορροπία στο gameplay.
Στη θάλασσα οι ναυμαχίες είναι και αυτές βελτιωμένες και εκμοντερνισμένες, αν και η κυριότερη δυνατότητα είναι η χρήση ναυτικού στον tactical map για καταστροφή λιμανιών και άλλων στόχων, φθείροντας οικονομικά τον αντίπαλο, αλλά και σαν πυροβολικό σε επίγειες μάχες κοντά στα πλοία. Λόγω των μεγάλων κανονιών και της απουσίας αποβάσεων οι μάχες στη θάλασσα είναι πολύ ομορφότερες και πιο ενδιαφέρουσες. Τεχνικά υπάρχουν αρκετές βελτιώσεις, κυρίως στα πεδία των μαχών που είναι ακόμα πιο όμορφα και στον tactical map. Τα loading times είναι τα ίδια, αλλά ο χάρτης της Ιαπωνίας, οι εναλλαγές των εποχών και οι διάφορες λεπτομέρειες είναι πανέμορφα και πολύ ζωντανά υλοποιημένα στοιχεία. Η μουσική είναι το ίδιο προσεγμένη, απλά τα μοτίβα συνδυάζουν το παραδοσιακό με το σύγχρονο, κάτι που ίσως δεν αρέσει τόσο όσο οι παραδοσιακές ιαπωνικές μελωδίες του Shogun 2. Η αντικατάσταση των ιαπωνικών ομιλιών με αγγλικές με ιαπωνική (ή και αμερικανική) προφορά δεν είναι απόλυτα επιτυχημένη και κουράζει.
Κλείνοντας, το Fall of the Samurai προσαρμόζει πολύ επιτυχημένα το gameplay του πρωτότυπου παιχνιδιού σε πιο σύγχρονες νόρμες. Βελτιώνει ιδιαίτερα το κομμάτι της διοίκησης και της χρήσης του ναυτικού, ενώ οι νέες μονάδες και δεδομένα είναι τουλάχιστον στα ίδια γνωστά επίπεδα. Αν υστερεί κάπου αυτό οφείλεται στην ίδια τη φύση του. Αφ’ ενός ιστορικά αφορά μια ελάσσονος σημασίας σύγκρουση, οπότε απουσιάζει πλήρως το μεγαλεπήβολο αίσθημα του Shogun 2. Παρόλα αυτά ο σεβασμός στην ιστορική ακρίβεια είναι μεγάλος, απλά έχει μικρότερη επίδραση. Αφ’ ετέρου, παρά την αναμφισβήτητη ποιότητά του και το ότι τα διάφορά επίπεδα συνεργάζονται και λειτουργούν αρμονικά, οι μάχες με σύγχρονο οπλισμό είναι ελαφρά υποδεέστερες σε αίσθηση από αυτές με παραδοσιακό σε όλα τα Total War, και το Fall of the Samurai δεν αποτελεί εξαίρεση. Παρόλα αυτά είναι καλύτερο και από το Napoleon και από το Empire και αποτελεί μια πολύ αξιόλογη προσθήκη στη συλλογή όχι μόνο των φίλων της σειράς αλλά και όλων των οπαδών των real-time strategy.
Αυτη η εποχη με κρατησε μακρυα απο ενα απο τα καλυτερα franchises που εχω παιξει ποτε. Οσο και καλο να ειναι οι ανατολη δεν με συγκινησε ποτε...I'm sorry.
H ανατολη....godamn it....:P
Περί ορέξεως κολοκυθόπιτα, απλά το Shogun 2 είναι το καλύτερο vanilla Total War στη σειρά. Είχα κάνει το review του και ήταν ένα γεμάτο, χορταστικότατο 9.
Εγώ παιδιά στο χρόνο που έχω αφιερώσει στο FotS έχω μείνει πολύ ικανοποιημένος.Για μένα ίσως η καλύτερη vanilla έκδοση μετά το αδερφάκι του(original Shogun 2).Καταπληκτική δουλειά,άψογα σχεδιασμένες μονάδες,ανταγωνιστική ΑΙ (αν και πολλές φορές αυτοκτονεί) και μεγάλη ποικιλία στο τομέα της οικονομικής ανάπτυξης.Καταπληκτικό review ! Πολλά συγχαρητήρια Γιάννη !!! :)
Eγω ξερω οτι τα Rome πηρε καλυτερες κριτικες σε ολα τα σαιτ παγκοσμιως from both critics and users,so..... End of story.
Ενω και το Medieval 2 δεν πηγε πισω.