Από την έναρξη-φόρο τιμής στο «2001: Α Space Odyssey» και τη στενότατη σχέση του πρώτου ημιώρου με το «Blade Runner», ο θεατής αντιλαμβάνεται πως δεν πρόκειται μόνο για τρομαγμένους ανθρώπους που τους καταδιώκει ένας φονικός εξωγήινος. Στον πυρήνα τίθενται τα προαιώνια ερωτήματα της προέλευσης του ανθρώπου, της ιδιαίτερης φύσης του και της σχέσης του με το δημιουργό του αλλά πηγαίνει και ένα βήμα παραπέρα - αντί να μείνει στο φαταλισμό, ο Scott αφήνει τους χαρακτήρες του να αυτοκαθοριστούν και να ορίσουν οι ίδιοι τη σχέση τους με αυτά τα θέματα. Δεν υποκρίνεται πως έχει απαντήσεις ή πως υπάρχουν γενικά και δεν καταφεύγει στην (προτεσταντική) ηθική, την επιστήμη ή τη θρησκεία. Δηλώνει σαφώς όμως πως, στο τέλος, αυτό που καθορίζει ένα ανθρώπινο ον δεν είναι η «ύπαρξη ψυχής», ό,τι και αν σημαίνει αυτό, μα η διαρκής αναζήτηση. Όπως όλα τα σημαντικά έργα επιστημονικής φαντασίας, είναι πρωτίστως υπαρξιακό και δευτερευόντως sci-fi horror film χωρίς σε καμία περίπτωση το ένα σκέλος να υπερκαλύπτει το άλλο. Όσοι θα μπουν στην αίθουσα για να μάθουν την προέλευση των Aliens και να δουν κυνηγητά σε διαδρόμους ή το γνωστό μακρόστενο κεφάλι να κατασπαράζει θύματα δε θα τα δουν, αλλά θα μάθουν πολλά για την προέλευση και εξέλιξή τους και θα δουν κλασσικές τρομακτικές σκηνές του franchise.
Σκηνοθετικά το «Prometheus» στέκεται άνετα δίπλα στις κορυφαίες δημιουργίες του Scott και το χαρακτηρίζουν δύο πράγματα. Το πρώτο είναι η καταπληκτική χρήση του 3D, που δε φαντάζει ψεύτικο ούτε για ένα καρέ και είναι ίσως το πρώτο δειλό βήμα αξιοποίησης της τεχνολογίας σαν εκφραστικό εργαλείο εκτός από στολίδι. Σε αυτή την ταινία λείπουν οι εντυπωσιακές σκηνές προώθησης του 3D, υπάρχουν μόνο λίγες 3D σκηνές στην υπηρεσία της ταινίας και μαγνητίζουν αυτόματα. Το βάθος του πλάνου δημιουργεί μια απίστευτα ζωντανή ατμόσφαιρα, τρομερά έντονη και επιβλητική, σε φυσικά και όχι ψηφιακά σκηνικά. Το δεύτερο είναι το γνωστό αριστοτεχνικό μοντάζ, όπου το άγνωστο, το απόκοσμο, το υπερβατικό, το φρικαλέο, συνυπάρχουν ή αλληλοδιαδέχονται το ένα το άλλο στην ίδια σκηνή με μοναδική μαεστρία. Οι επιρροές του H.P. Lovecraft, όπως παρατήρησε ο Ηλίας Πέππας (τυπική παρέα στις τελευταίες προβολές), είναι παραπάνω από προφανείς, ειδικά στα χταποδόμορφα Aliens και στα αχανή σπήλαια με τοιχογραφίες.
Το casting είναι καταπληκτικό - από τις περιπτώσεις που δε μπορείς να διανοηθείς κάποιον άλλο στη θέση τους. Η «σκεπτόμενη Ripley» Noomi Rapace, η αλύγιστη Charlize Theron, ο ενθουσιώδης Guy Pearce, ο γήινος Idris Elba, ο σε διαρκή αναζήτηση Michael Fassbender (που ευφυέστατα λειτουργεί σαν την πλήρη αντιδιαστολή και παράλληλα σχόλιο των «κανονικών» ανθρώπων, όντας cyborg) αποτελούν το πλήρωμα του σκάφους «Prometheus» που ταξιδεύει σε έναν απομακρυσμένο πλανήτη όπου εικάζεται πως υπάρχουν στοιχεία για τους Δημιουργούς του ανθρώπου. Αποτελούμενη από επιστήμονες και πλήρωμα, η ομάδα προσγειώνεται και αρχίζει να εξερευνά τα εξωγήινα ερείπια που συναντά. Η σκιαγράφησή τους γίνεται με θαυμαστή αδρότητα και οικονομία και οδηγεί στο πάνθεον των κλασσικών ερμηνειών με όλους τους συντελεστές να είναι άψογοι.
Το μόνο σφάλμα της ταινίας βρίσκεται στον τρόπο που συμπεριφέρεται η αποστολή κατά την άφιξή της. Αν και έμπειροι επιστήμονες, ο τρόπος που αντιμετωπίζουν ένα πανάρχαιο και άγνωστο περιβάλλον είναι εντελώς απαράδεκτος σε βαθμό που να μη γίνεται πιστευτός και δε δικαιολογείται από τον ενθουσιασμό, κυρίως του Pearce. Στην παρατήρηση πως μένουν μόνο έξι ώρες μέχρι τη νύχτα και πρέπει να περιμένουν, ο τελευταίος απαντά «σιγά μην περιμένω»(!!!), χωρίς να έχει ιδέα των κινδύνων βγάζει, όπως όλοι, την κάσκα του σε ένα εξωγήινο υπόγειο ενώ άλλα μέλη της αποστολής αγγίζουν ανεύθυνα ό,τι βρουν μπροστά τους. Όσο αναμενόμενο και αν είναι το λάθος που θα φέρει το Άγνωστο ανάμεσά τους, ούτε παιδιά νηπιαγωγείου δε θα φέρονταν έτσι, πόσο μάλλον επιστήμονες - είναι σα να παρακαλούσαν να τους συμβεί κάτι. Από εκεί και πέρα η πλοκή είναι κλασσικού «Alien», με επεισόδια αναγνωρίσιμα και, ως ένα βαθμό, αναμενόμενα, συμβαδίζει με το φιλοσοφικό πλαίσιο που αναφέρθηκε και συνδυάζεται με την αλλόκοσμη ατμόσφαιρα δέους, απειλής, αγωνίας και τρόμου που καταπίνει το θεατή. Η μουσική, τέλος, είναι εξαιρετική και το κεντρικό θέμα της δίνει άψογα τον τόνο όλης της ταινίας - πρόκειται πιθανότατα για ήδη κλασσικό soundtrack.
Το περίεργο είναι πως το «Prometheus», αν και οργανικό μέρος της σειράς, λειτουργεί πολύ καλύτερα σαν ανεξάρτητη ταινία. Σαν τέτοια, μάλιστα, είναι αριστουργηματική. Από πλευράς τεχνικής και υλοποίησης είναι ό,τι σημαντικότερο έχει εμφανιστεί στο είδος εδώ και πάρα πολλά χρόνια. Μπορεί να μη συμφωνεί κανείς με τη στάση του Scott (ο γράφων προσωπικά βρίσκει τη θεωρία περί προέλευσης του ανθρώπου από το διάστημα ή τη θεωρία του ευφυούς σχεδιασμού καταγέλαστη), αλλά το δημιούργημά του και κυρίως η βαθιά φιλοσοφημένη και ανθρώπινη στάση του, όπου εξερευνά τη φύση τόσο του ανθρώπου όσο και του Θεού με ένα τρόπο έντονα προσωπικό και εκτός συμβάσεων, επιβάλλει σεβασμό. Κάποιοι μπορεί να βρουν τη θεολογική διάσταση ανακόλουθη, άτοπη ή αταίριαστη σε σύγχρονους ανθρώπους, ή να βρουν απωθητικά κάποια σημεία της όλης συλλογιστικής.
Πρόκειται όμως για την ίδια, εν σπέρματι, αναζήτηση που βρίσκεται και στο σινεμά του Kubrick, του Bergman ή του Tarkovsky, δηλαδή πρόκειται για μεγάλο κινηματογράφο και όσο και να διαφωνούν δε θα πρέπει να απορρίψουν την ταινία για αυτό. Σε κάθε περίπτωση το «Prometheus» είναι ταινία ορόσημο, μια καταπληκτική παραγωγή και μια ισχυρή υπενθύμιση, σε μια φτωχή χρονιά, του πόσο μακριά μπορεί να μας πάει ο συνδυασμός ανθρώπινης ματιάς και τεχνολογίας.
Για την καλύτερη εμπειρία σου θα θέλαμε να σε παρακαλέσουμε να το απενεργοποιήσεις κατά την πλοήγησή σου στο site μας ή να προσθέσεις το enternity.gr στις εξαιρέσεις του Ad Blocker.
Με εκτίμηση, Η ομάδα του Enternity